Omlet z białek
Białka ubite z odrobiną soli na sztywną pianę, wymieszane z owocami albo z drobno pokrojonymi warzywami, pieczarkami lub serem. Smaży się go pod przykryciem na lekko natłuszczonej patelni.
Co zrobić z białek?
W skrócie Z białek najszybciej usmażysz puszysty omlet, a w pół godziny upieczesz kokosanki; z większej ilości wychodzą bezy, beza Pavlova z mascarpone, biszkopt na samych białkach i domowy majonez.
Białka zostają po kruchym i drożdżowym cieście, kremie budyniowym czy tatarze, czyli wszędzie tam, gdzie przepis woła tylko o żółtka. Ubite potrafią kilkukrotnie zwiększyć objętość, dlatego są bazą lekkich wypieków i deserów, ale sprawdzają się też w kuchni wytrawnej.
Na słodko łącz je z cukrem, wiórkami kokosowymi, mąką migdałową, makiem i owocami, na słono z musztardą i olejem albo z warzywami, pieczarkami i serem. Przy przeliczaniu przepisów pomaga waga: białka z 4 średnich jajek ważą około 140 g i zajmują mniej więcej pół szklanki.
Spis treści
Co można zrobić z białek: pomysły
Poniżej 11 sposobów na białka: od omletu i majonezu, które robi się od ręki, po bezy suszone w piekarniku około 2 godzin. Przy każdym pomyśle podajemy czas z przepisu źródłowego, a tam, gdzie przepis go nie określa, zaznaczamy tylko, że danie robi się szybko.
Kokosanki
30-35 min
Piana z 4 białek i 150 g drobnego cukru wymieszana z 300 g wiórków kokosowych. Porcje nakładane łyżką pieką się 15-20 minut w 180°C.
Bezy i beziki
ok. 2 godz.
Białka ubite na sztywno z cukrem i odrobiną soku z cytryny, uformowane w małe beziki albo jedną dużą bezę. Suszą się w piekarniku w 80-100°C.
Beza Pavlova z mascarpone
4 godz. 40 min
6 białek ubitych z 300 g drobnego cukru i kopiastą łyżeczką mąki ziemniaczanej, suszone minimum 3,5 godziny w 110 stopniach. Na wystudzony blat wykłada się krem z kremówki i mascarpone oraz kwaskowe owoce.
Biszkopt z białek
25 min + pieczenie
Wilgotne ciasto pod torty z 8 białek, 120 g cukru, około 150 g mąki pszennej, łyżeczki proszku do pieczenia i 80 g roztopionego masła, pieczone w tortownicy 20 cm.
Rolada bezowa
25 min + chłodzenie
Blat z białek, cukru i mąki ziemniaczanej pieczony 25 minut w 160°C na blaszce 28x30 cm, posmarowany kremem ze śmietany i mascarpone oraz dżemem, zwinięty i schłodzony 30 minut.
Makaroniki
7 min w piekarniku
Kruche ciasteczka bezowe ze 100 g białek, cukru i mąki migdałowej przesianej z cukrem pudrem. Wyciśnięte krążki odstawia się na kilkadziesiąt minut, piecze w 160°C i przekłada kremem.
Makuszek z białek
45 min pieczenia
Lekkie ciasto z keksówki: piana z białek z cukrem, roztopione masło, szklanka mąki, mak i łyżeczka proszku do pieczenia. Piecze się w 180°C, a po wystudzeniu pasuje do niego lukier cytrynowy.
Ptasie mleczko
niecałe 30 min
Deser bez piekarnika z białek, cukru, żelatyny i wanilii. Zastygniętą piankę oblewa się masą czekoladową z kakao i śmietany kremówki.
Majonez na białkach
Białka ubite z musztardą, do których cienkim strumieniem wlewa się olej, aż powstanie gęsta masa. Na koniec doprawia się go solą, pieprzem i sokiem z cytryny.
Chlebek chmurka
20 min pieczenia
Bochenek z 3 składników: białek ubitych z cukrem i łyżki mąki kukurydzianej. Piecze się go w 160°C do złotej skórki i kroi dopiero po całkowitym wystudzeniu, najlepiej do słonego dipu.
Najszybszy pomysł krok po kroku
- Przełóż białka do czystej, suchej miski i dodaj odrobinę soli.
- Ubij je mikserem na sztywną pianę, zaczynając od niskich obrotów i stopniowo je zwiększając.
- Delikatnie wmieszaj dodatki: owoce w wersji słodkiej albo drobno pokrojone warzywa, pieczarki lub ser w wersji wytrawnej.
- Wylej masę na dobrze rozgrzaną, lekko natłuszczoną patelnię i przykryj pokrywką.
- Smaż do zrumienienia z jednej i z drugiej strony, a potem od razu podawaj.
Przepisy, w których użyjesz białek
Czego nie robić z białek: najczęstsze błędy
Większość nieudanych wypieków z białek zaczyna się przy ubijaniu piany. Wystarczy ślad tłuszczu, pośpiech przy dosypywaniu cukru albo zbyt mocne mieszanie, żeby masa opadła i straciła puszystość.
- Ubijanie w plastikowej misce. Plastik trudno domyć z resztek tłuszczu, dlatego źródła polecają naczynie szklane lub metalowe.
- Kropla żółtka w białkach. Jajka trzeba rozdzielić bardzo dokładnie, bo piana ma powstać z białek bez najmniejszego śladu żółtka.
- Zbyt szybkie dosypywanie cukru. Cukier dodaje się po łyżce i czeka, aż każda porcja się rozpuści, inaczej białka mogą opaść.
- Za długie ubijanie samych białek. Przed dodaniem cukru wystarczą 2-3 minuty, dłuższe miksowanie przebija pęcherzyki powietrza.
- Energiczne mieszanie piany z mąką lub innymi sypkimi składnikami. Robi się to szpatułką i krótko, bo inaczej makaroniki czy biszkopt nie wyrosną.
Porady
- Surowe białka przechowasz w lodówce przez tydzień, nie trzeba ich zużywać od razu po rozbiciu jajek.
- Białka można zamrozić nawet na 3 miesiące w temperaturze -18°C. Porcjuj je tak, żeby rozmrażać tylko tyle, ile potrzeba do jednej potrawy.
- Jedno lub dwa białka zużyjesz bez pieczenia osobnego ciasta: posmaruj nimi wierzch rogalików z ciasta francuskiego, wmieszaj je do masy makowej albo dodaj do jajecznicy.
- Bezy można przechowywać stosunkowo długo bez utraty smaku, więc opłaca się upiec je na zapas.
- Z białek ukręcisz też lukier królewski do dekorowania pierników i kruchych ciasteczek.
Najczęstsze pytania
Co można zrobić z białek na szybko?
Najszybszy jest omlet z samych białek albo dolanie białek do zwykłej jajecznicy, bo przy niewielkiej przewadze białka nie czuć różnicy w smaku. Z deserów najmniej czasu zabiera ptasie mleczko, które nie wymaga włączania piekarnika.
Co zrobić z białek oprócz bezy?
Bez suszenia bezy upieczesz kokosanki, biszkopt na samych białkach, makuszek z makiem albo makaroniki. Białka przydają się także do majonezu i chlebka chmurki.
Co zrobić z białek na słono?
Z białek zrobisz delikatny majonez do kanapek i sałatki jarzynowej, wytrawny omlet oraz chlebek chmurkę podawany ze słonym dipem.
Co zrobić z 3, 4, 6 albo 8 białek?
Około 100 g, czyli 3 białka, wystarczy na makaroniki, 4 białka na blachę około 38 kokosanek, 6 białek na bezę Pavlova, a 8 białek (do 300 g) na biszkopt w tortownicy o średnicy 20 cm.
Co zrobić, gdy piana z białek nie chce się ubić?
Najczęściej winny jest tłuszcz albo wilgoć w naczyniu lub odrobina żółtka. Zacznij od nowa w idealnie czystej i suchej misce, a cukier dodawaj dopiero wtedy, gdy białka się spienią i zwiększą objętość.
Co zrobić, żeby piana z białek nie opadła po upieczeniu?
Po zakończeniu pieczenia wyłącz piekarnik i zostaw bezę w środku przy lekko uchylonych drzwiczkach do całkowitego ostygnięcia, nawet na noc. Masę stabilizują też skrobia ziemniaczana i ocet wmieszane na końcu ubijania.
Co zrobić z dużej ilości białek?
Najwięcej białek naraz zużyją blaty bezowe i ciasta na samych białkach. Nadmiar podziel na porcje i zamroź, zapisując na pojemniku wagę, bo przepisy na bezy łatwiej odmierzać w gramach niż w sztukach.
