Batat pomarańczowy
Tak
Jest najsłodszy i najbogatszy w beta-karoten, dlatego najlepiej smakuje w surówkach i koktajlach.
Czy można jeść bataty na surowo?
Tak Tak, bataty można jeść na surowo w niewielkich porcjach, ale zawierają inhibitory trypsyny, które rozkłada dopiero obróbka cieplna.
Tak, surowe bataty są jadalne i można je chrupać w cienkich plasterkach lub zetrzeć do surówki. Warto jednak traktować je jako dodatek, a nie główny składnik posiłku.
Batat to inna roślina niż ziemniak: należy do rodziny powojowatych, a nie psiankowatych. Jego główne białko zapasowe, sporamina, działa jak inhibitor trypsyny, czyli hamuje enzym trawiący białka. Badania pokazują, że ogrzewanie do 100°C szybko inaktywuje te inhibitory, a pieczenie w mikrofalówce usuwa je niemal całkowicie. Surowy batat zawiera też dużo skrobi, więc bywa twardy i sycący.
Na surowo najlepiej smakują młode, jędrne bataty o pomarańczowym miąższu, starte z marchewką, jabłkiem i sokiem z cytryny.
Spis treści
Jak jeść bataty na surowo
Na surowo możesz jeść miąższ batatów w każdym kolorze: pomarańczowym, białym i fioletowym. Kroi się go w cienkie słupki, plasterki lub ściera na tarce. Skórka jest jadalna, ale na surowo lepiej ją obrać, bo bywa gruba i zabrudzona ziemią. Wybieraj bulwy jędrne, ciężkie w dłoni i bez uszkodzeń.
Batat fioletowy
Tak
Zawiera antocyjany i ma bardziej zwarty, mniej słodki miąższ; na surowo kroi się go w cienkie słupki.
Batat biały
Tak
Jest najbardziej skrobiowy i najmniej słodki, dlatego na surowo sprawdza się raczej jako chrupiący dodatek.
Skórka batata
Tak, ale
Jest jadalna po dokładnym wyszorowaniu, ale na surowo bywa twarda, więc zwykle się ją obiera.
Bataty z uszkodzeniami
Nie
Bulwy miękkie, pomarszczone, z pleśnią lub ciemnymi, zapadniętymi plamami nie nadają się do jedzenia, ani na surowo, ani po upieczeniu.
Jak przygotować bataty do jedzenia na surowo
- Wybierz jędrnego batata bez miękkich miejsc i pleśni.
- Wyszoruj go szczoteczką pod bieżącą wodą.
- Obierz skórkę obieraczką.
- Zetrzyj miąższ na tarce o drobnych oczkach albo pokrój w cienkie słupki.
- Od razu skrop sokiem z cytryny lub limonki i połącz z resztą surówki.
Na co uważać, jedząc bataty na surowo
Surowe bataty nie zawierają trujących związków typowych dla zielonych ziemniaków, ale są trudniej strawne niż gotowane. Inhibitory trypsyny i skrobia sprawiają, że większa porcja surowego batata może obciążyć żołądek. Umiar dotyczy zwłaszcza dzieci.
- Inhibitory trypsyny: w surowym batacie hamują trawienie białek; gotowanie i pieczenie znacznie zmniejszają ich aktywność.
- Duża porcja surowego batata może wywołać wzdęcia i uczucie pełności, zwłaszcza u osób z wrażliwymi jelitami.
- Bataty rosną w ziemi, dlatego szoruj je starannie przed obieraniem, by nie przenieść zanieczyszczeń na miąższ.
- Dzieciom podawaj surowego batata drobno startego, bo twarde słupki łatwo mogą utknąć w gardle.
Porady
- Surówka z batata: zetrzyj go z marchewką i jabłkiem, dodaj sok z pomarańczy, imbir i posiekaną kolendrę.
- Cienkie słupki surowego batata podaj z hummusem jako chrupiącą przekąskę do wina.
- Do koktajlu dodaj garść startego batata z bananem, cynamonem i mlekiem roślinnym.
- Starty batat szybko ciemnieje, dlatego przygotuj go tuż przed podaniem.
Najczęstsze pytania
Czy bataty można jeść na surowo?
Tak, bataty można jeść na surowo, najlepiej starte w surówce lub pokrojone w cienkie słupki. Jedz je w umiarkowanych porcjach, bo na surowo są trudniej strawne.
Czy surowy batat jest trujący jak surowy ziemniak?
Nie, batat należy do innej rodziny roślin niż ziemniak. Zawiera jednak inhibitory trypsyny, które w dużej ilości utrudniają trawienie białek.
Czy batata trzeba obierać przed jedzeniem na surowo?
Nie trzeba, bo skórka jest jadalna, ale na surowo bywa twarda i zabrudzona ziemią. Jeśli ją zostawiasz, dokładnie wyszoruj bulwę.
Czy surowe bataty są zdrowe?
Dostarczają błonnika, beta-karotenu i witaminy C. Po ugotowaniu lub upieczeniu są łatwiej strawne, więc najlepiej łączyć obie formy.
Co zrobić z surowego batata?
Najprostsze pomysły to surówka z jabłkiem i marchewką, cienkie słupki do dipu oraz koktajl z bananem i cynamonem.
