Twaróg chudy lub półtłusty
Lekkostrawny
Podstawowy ser diety lekkostrawnej. Rozetrzyj go z jogurtem na gładką pastę albo dodaj do klusek i naleśników.
Czy ser jest lekkostrawny?
Zależy od przygotowania To zależy, chudy twaróg, serek ziarnisty i mozzarella light są lekkostrawne, ale sery żółte, pleśniowe, topione i feta należą do ciężkostrawnych.
Ser jest lekkostrawny tylko w świeżej, chudej postaci. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej zaleca w diecie łatwostrawnej chude i półtłuste sery twarogowe, naturalne serki twarogowe i mozzarellę light, a sery żółte, pleśniowe typu brie czy camembert, topione i fetę umieszcza wśród produktów niezalecanych.
O różnicy decydują tłuszcz i dojrzewanie. Tłusty ser dłużej zalega w żołądku, a dojrzewające i pleśniowe odmiany częściej nasilają zgagę. Ser kozi to przypadek pośredni: tłuszcz mleka koziego ma drobniejsze kuleczki i więcej krótko- i średniołańcuchowych kwasów tłuszczowych, więc trawi się go łatwiej niż krowiego. Większość kozich serów to jednak sery pełnotłuste lub dojrzewające, więc na diecie lekkostrawnej sprawdzi się głównie świeży kozi twarożek w małej porcji.
Spis treści
Ser: które formy są lekkostrawne
Słowo „ser” obejmuje produkty o zupełnie różnej strawności. Najłagodniejsze są sery świeże, niedojrzewające i o niskiej zawartości tłuszczu. Im ser twardszy, tłustszy, bardziej słony i dłużej dojrzewający, tym więcej pracy daje żołądkowi. Znaczenie ma też obróbka, bo zapiekanie i panierowanie dokładają obciążenia.
Mozzarella light
Lekkostrawny
NCEŻ wymienia ją wprost wśród zalecanych serów. Klasyczna mozzarella jest tłustsza, więc przy wrażliwym żołądku wybieraj wersję light.
Ser żółty (gouda, edamski, królewski)
Ciężkostrawny
Twardy, tłusty i słony ser dojrzewający dłużej zostaje w żołądku. W diecie łatwostrawnej jest niezalecany, także w plastrach na kanapkę.
Sery pleśniowe i topione
Ciężkostrawny
Brie, camembert, rokpol i serki topione to połączenie dużej ilości tłuszczu z intensywnym dojrzewaniem albo dodatkiem soli emulgujących.
Ser kozi świeży (twarożek kozi)
Zależy od przygotowania
Tłuszcz mleka koziego trawi się łatwiej niż krowiego, ale świeże kozie sery bywają pełnotłuste. Łyżka lub dwie do posiłku zwykle wystarczą.
Ser kozi dojrzewający i feta
Ciężkostrawny
Kozie sery w plastrach, kozie pleśniowe i feta to sery dojrzewające, tłuste i słone. Feta jest w tabeli NCEŻ wymieniona z nazwy jako niezalecana.
Jak przygotować ser na dietę lekkostrawną
- Wybieraj sery świeże i niedojrzewające: chudy lub półtłusty twaróg, serek ziarnisty, mozzarellę light albo świeży kozi twarożek.
- Twaróg rozetrzyj widelcem z łyżką jogurtu naturalnego, bo spulchniona pasta jest łatwiejsza do strawienia niż zbite kawałki.
- Ser dodawaj do ciepłych potraw na końcu, na przykład mozzarellę na ugotowane warzywa, zamiast zapiekać go na chrupko.
- Doprawiaj koperkiem, natką lub słodką papryką zamiast soli, czosnku i pieprzu.
Ser na diecie lekkostrawnej: na co uważać
Nawet dobrze dobrany ser to nabiał z laktozą, białkami mleka i solą. Uważaj przy nietolerancji laktozy, alergii na mleko, refluksie i nadciśnieniu. Jeśli masz rozpoznaną chorobę przewodu pokarmowego, rodzaj i ilość serów w jadłospisie najlepiej ustalić z lekarzem lub dietetykiem.
- Przy refluksie sery pleśniowe, dojrzewające i topione należą do produktów, które najczęściej nasilają zgagę.
- Świeże sery twarogowe zawierają więcej laktozy niż sery dojrzewające, więc przy jej nietolerancji wybieraj wersje bez laktozy.
- Przy alergii na białka mleka krowiego nie zamieniaj sera na kozi na własną rękę, tylko ustal to z lekarzem.
- Sery żółte, feta i pleśniowe są słone, co ma znaczenie przy nadciśnieniu i obrzękach.
Porady
- Na lekką kolację dla dwojga podaj kaszę kuskus z pieczoną dynią, cukinią i plasterkami mozzarelli light.
- Pastę z twarogu, jogurtu i koperku łącz z pszennym pieczywem i obranym pomidorem.
- Na jedną kanapkę wystarczą 2 łyżki twarogu lub 2 plasterki mozzarelli light.
- Świeży kozi twarożek dodaj w małej ilości do puree z dyni albo marchewki, żeby wzbogacić smak bez ciężkiego sosu.
Najczęstsze pytania
Czy ser jest lekkostrawny?
Zależy od rodzaju. Świeże, chude sery twarogowe są lekkostrawne, a twarde, tłuste i pleśniowe już nie.
Czy ser kozi jest lekkostrawny?
Świeży kozi twarożek jest dla wielu osób łagodniejszy niż krowi ser o podobnej zawartości tłuszczu. Dojrzewające sery kozie trawią się jednak podobnie ciężko jak inne sery dojrzewające.
Czy ser żółty można jeść na diecie lekkostrawnej?
W zaleceniach NCEŻ ser żółty jest niezalecany. Jeśli dobrze go tolerujesz, cienki plaster od czasu do czasu nie musi szkodzić, ale nie powinien być codziennym dodatkiem.
Czy ser powoduje wzdęcia?
Może, zwłaszcza tłusty. Przy wzdęciach portal Diety NFZ radzi ograniczyć sery żółte i topione, a przy nietolerancji laktozy kłopot sprawiają też świeże sery.
Czy zapiekanka z serem jest lekkostrawna?
Nie. Zapiekanie należy do technik przeciwwskazanych w diecie lekkostrawnej, a roztopiony, przypieczony ser dodatkowo zwiększa ilość tłuszczu.
