W skrócieZdrowa z umiarem: przyprawa do piernika to mieszanka przypraw korzennych używana w małych ilościach, bezpieczna w kuchni, o ile nie przesadzasz z cynamonem kasja, który zawiera kumarynę.
Przyprawa do piernika to mieszanka przypraw korzennych, dodawana do piernika, ciast, pierniczków, grzanego wina i innych słodkich wypieków na zimę. Zwykle są w niej cynamon, imbir, goździki, kardamon, gałka muszkatołowa i anyż, choć skład zależy od przepisu.
Najwięcej pytań budzi cynamon, bo zawiera kumarynę, a przyprawy w nadmiarze mogą szkodzić. Sprawdzamy, czy możesz sięgać po tę mieszankę bez obaw i co jest ważniejsze od samej przyprawy.
Przyprawa do piernika: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważa to, że przyprawa pozwala słodzić mniej i wnosi smak bez soli. Na minus liczy się kumaryna z cynamonu kasja oraz to, że zwykle jedzona jest razem z piernikiem, czyli ciastem z cukrem i tłuszczem.
Skład mieszanki
cynamon, imbir, goździki, kardamon
Na plus
Do pierników używa się m.in. cynamonu, imbiru, goździków, nasion kolendry, kardamonu, gałki muszkatołowej, anyżu, ziela angielskiego i czarnego pieprzu, zależnie od przepisu i regionalnych tradycji.
Zamiennik cukru
pomaga słodzić mniej
Na plus
Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej wskazuje, że w deserach część cukru można zastąpić cynamonem czy wanilią.
Kumaryna
limit 0,1 mg na kg masy ciała
Z umiarem
Dla kumaryny ustalono tolerowane dzienne pobranie na 0,1 mg na kilogram masy ciała. Osoby jedzące dużo cynamonu kasja w okresie świątecznym mogły osiągnąć dzienne pobranie na poziomie tego limitu.
Rodzaj cynamonu
cejloński ma najmniej kumaryny
Z umiarem
Najmniej kumaryny ma cynamon z cynamonowca cejlońskiego. W próbkach kory kasja zawartość kumaryny wahała się od ilości niewykrywalnej do około 10000 mg/kg.
Piernik jako całość
mąka, miód, cukier, tłuszcz
Z umiarem
Samo przyprawienie nie jest problemem. Piernik to ciasto z mąki, miodu, karmelizowanego cukru, tłuszczu i jajek, więc traktuj je jak słodycz.
Ile przyprawy do piernika dziennie i jak jeść z głową
Używaj przyprawy oszczędnie, jak wszystkich korzennych: w nadmiarze takie przyprawy mogą wywoływać przykre dolegliwości.
Jeśli sam komponujesz mieszankę, wybierz cynamon cejloński, który zawiera najmniej kumaryny.
Dodawaj przyprawę nie tylko do ciast, ale też do potraw słodkich z ryżu i pieczonych jabłek, gdzie część cukru może ustąpić cynamonowi.
Szkodliwość i przeciwwskazania: przyprawa do piernika
Przyprawa do piernika szkodzi głównie przy bardzo dużym spożyciu, bo cynamon zawiera kumarynę, podejrzewaną o toksyczny wpływ na wątrobę i nerki. Małe ilości w ciastach zwykle nie szkodzą.
Kumaryna z cynamonu kasja w dużych ilościach może szkodzić wątrobie, a u części ludzi wątroba reaguje na nią silniej niż u zwierząt doświadczalnych, więc przy chorobach wątroby zapytaj lekarza o większe ilości pierników.
Osoby o małej masie ciała, w tym dzieci, szybciej zbliżają się do limitu kumaryny liczonego na kilogram masy ciała.
W okresie świątecznym, gdy pierniki jada się codziennie, łatwiej osiągnąć dzienny limit kumaryny, bo jej ilość w korze kasja bardzo się waha.
Pieprz, gałka muszkatołowa i inne przyprawy korzenne w nadmiarze mogą wywoływać dolegliwości.
Porady
Czytaj skład mieszanki i sprawdzaj, czy producent podaje rodzaj użytego cynamonu.
Zamiast gotowej mieszanki możesz zmieszać własną z cynamonu, imbiru, goździków, kardamonu i gałki muszkatołowej.
Aby wydobyć aromat, uprażaj twarde przyprawy na suchej patelni i zmiel, a kłącza, takie jak imbir, dodawaj na początku gotowania.
Najczęstsze pytania
Czy przyprawa do piernika jest zdrowa?
Jest zdrowa z umiarem. Wnosi smak bez soli i pozwala słodzić mniej, ale cynamon kasja zawiera kumarynę, więc nie sięgaj po duże ilości.
Czy przyprawa do piernika szkodzi?
W ilościach używanych w ciastach zwykle nie. Szkodzić mogą duże ilości cynamonu kasja z kumaryną, szczególnie osobom z chorą wątrobą lub małą masą ciała.
Czy można jeść przyprawę do piernika codziennie?
Szczypta do owsianki czy pieczonych jabłek raczej nie zaszkodzi. Bezpiecznej ilości nie da się podać na łyżki, bo zawartość kumaryny w korze kasja bardzo się różni.
Czy cynamon w przyprawie jest zdrowy?
Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej wymienia cynamon wśród przypraw, które mogą wspierać układ sercowo-naczyniowy, ale przypomina, że w nadmiarze przyprawy mogą szkodzić.
Czy pierniki z tą przyprawą są zdrowe?
Ważniejsze od przyprawy jest to, ile ciasta zjadasz. Piernik jest ciastem z cukrem i tłuszczem, więc jedz go jak słodycz.