Ziemniaki
73 kcal w 100 g ziemniaków
Na plus
W 100 g ziemniaków jest 443 mg potasu, a do tego fosfor, magnez i witaminy z grupy B. To dane samych ziemniaków, bo mąka w cieście zwiększa kaloryczność kopytek.
Czy kopytka są zdrowe?
W skrócie Zdrowe z umiarem: kopytka to ziemniaki z mąką pszenną i jajem, więc dają energię, potas i trochę witaminy C, ale zawierają gluten, a okraszone skwarkami lub tłustym sosem szybko stają się ciężkim daniem.
Kopytka to grube kluski w kształcie rombów, wyrabiane z ugotowanych ziemniaków, mąki i jaj. Używa się mąki pszennej z niewielkim dodatkiem ziemniaczanej, a ciasto doprawia się solą. Mogą być daniem głównym albo dodatkiem do gulaszu czy mięsa duszonego.
O zdrowotności kopytek decyduje głównie to, co z nimi podasz. Same opierają się na ziemniakach, które są dobrym źródłem potasu i witaminy C, ale podane z masłem, słoniną ze skwarkami czy tłustym sosem stają się bardzo kaloryczne.
Spis treści
Kopytka: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważa ziemniaczana baza, bo ziemniaki mają niewiele kalorii i sporo potasu. Na minus liczą się gluten z mąki pszennej, sól w cieście i tłuste dodatki, które często decydują o kaloryczności całego dania.
Witamina C
prawie połowa normy z 250-300 g
Na plus
W typowym daniu obiadowym 250-300 g ziemniaków pokrywa według Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej prawie połowę dziennej normy witaminy C, nawet po stratach kulinarnych. W kopytkach część ziemniaków zastępuje mąka, więc nie licz na tak wysoką wartość.
Mąka pszenna i gluten
zawierają gluten
Z umiarem
Gluten jest białkiem pszenicy, żyta i jęczmienia, którego muszą unikać osoby z celiakią, alergią na to białko i nieceliakalną nadwrażliwością na gluten. Sama rezygnacja z glutenu nie odchudza, bo o masie ciała decyduje nadwyżka kalorii.
Tłuszcz do okraszania
10 g oleju to 88 kcal
Na minus
Masło, słonina ze skwarkami czy tłusty sos szybko podnoszą energię dania. Lepiej polać kopytka lekkim sosem pomidorowym albo grzybowym lub podać je z zasmażaną kapustą bez nadmiaru tłuszczu.
Sól w cieście
doprawiane solą
Z umiarem
Ciasto na kopytka doprawia się solą do smaku, a podaje się je często z gulaszem lub sosem, które też bywają słone. Gdy gotujesz w domu, ilość soli łatwo kontrolować.
Ile kopytek dziennie i jak jeść z głową
- Podawaj kopytka jako dodatek do chudego mięsa albo ryby i dorzuć surówkę lub duszone warzywa, zamiast polewać je samym tłustym sosem.
- Zamiast skwarków i masła użyj sosu pomidorowego lub grzybowego albo podaj kopytka z duszoną kapustą, pamiętając o ograniczonym dodatku tłuszczu.
- Ziemniaki do ciasta gotuj w mundurkach albo na parze, bo wtedy straty witamin i składników mineralnych są najmniejsze.
- Resztek nie smaż na dużej ilości tłuszczu, tylko podgrzej je w piekarniku albo na parze.
Szkodliwość i przeciwwskazania: kopytka
Kopytka szkodzą głównie osobom z celiakią, alergią na gluten i nieceliakalną nadwrażliwością na gluten, bo opierają się na mące pszennej. Szkodliwy bywa też nadmiar tłuszczu w dodatkach oraz soli w cieście i sosach.
- Osobom z celiakią kopytka z mąki pszennej szkodzą, a dieta bezglutenowa musi być u nich rygorystycznie przestrzegana przez całe życie.
- Alergia na gluten i nieceliakalna nadwrażliwość na gluten także wykluczają zwykłe kopytka.
- Przy diecie redukcyjnej ograniczaj słoninę, masło i tłuste sosy, bo to one najbardziej podnoszą kaloryczność kopytek.
- Przy cukrzycy i chorobach nerek zapytaj lekarza lub dietetyka o wielkość porcji, bo kopytka dostarczają skrobi, a ziemniaki sporo potasu.
Porady
- Wyrabiaj ciasto szybko, bo przy długim mieszaniu masa ziemniaczana oddaje wodę i zużywa się więcej mąki.
- Podawaj kopytka z surówką lub duszoną kapustą, bo warzywa wzbogacają posiłek w błonnik i witaminy.
- Na słodko kopytka podaje się z masłem i cukrem z cynamonem, ale zamiast tego możesz polać je jogurtem naturalnym z owocami.
- Gotując ziemniaki, nie obieraj ich zbyt grubo, a jeśli już obierasz, rób to jak najcieniej i gotuj w małej ilości wody.
Najczęstsze pytania
Czy kopytka są zdrowe?
Kopytka są zdrowe z umiarem. Mają ziemniaczaną bazę z potasem i witaminą C, ale zawierają gluten z mąki pszennej, a tłuste dodatki szybko podnoszą ich kaloryczność.
Czy kopytka są szkodliwe?
Dla większości osób nie, jeśli podajesz je w rozsądnej porcji i bez nadmiaru tłuszczu. Szkodliwe są dla chorych na celiakię i osób, które nie mogą jeść glutenu.
Czy kopytka są dietetyczne?
Mogą być częścią diety redukcyjnej, jeśli kontrolujesz porcję i nie okraszasz ich tłuszczem. Ziemniaki same w sobie mają mniej kalorii niż kasza czy makaron.
Czy kopytka są bezglutenowe?
Nie, tradycyjne kopytka robi się z mąki pszennej, więc zawierają gluten. Osoby z celiakią potrzebują wersji z mąk bezglutenowych i bezpiecznej kuchni.
Czy kopytka tuczą?
Same w sobie nie, bo o przybieraniu na wadze decyduje nadwyżka kalorii. Więcej energii wnoszą skwarki, masło i tłuste sosy.
Czy można jeść kopytka codziennie?
Lepiej traktować je jako dodatek skrobiowy do obiadu od czasu do czasu i urozmaicać dietę innymi zbożami oraz kaszami, a do każdej porcji dodawać warzywa.
