Makaron pszenny jasny
Lekkostrawny
To podstawowy produkt zbożowy diety lekkostrawnej: ma około 3 g błonnika w 100 g suchego produktu i niewiele tłuszczu. Po miękkim ugotowaniu łatwo go pogryźć i strawić.
Czy makaron jest lekkostrawny?
Lekkostrawny Tak, jasny makaron pszenny lub ryżowy ugotowany do miękkości jest lekkostrawny, natomiast pełnoziarnisty albo podany z tłustym sosem obciąża żołądek.
Tak, zwykły jasny makaron z oczyszczonej mąki pszennej, także z semoliny durum, należy do produktów zbożowych zalecanych w diecie lekkostrawnej przez Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. Ma mało tłuszczu i niewiele błonnika, dlatego po miękkim ugotowaniu nie obciąża przewodu pokarmowego.
O strawności decyduje przede wszystkim stopień przemiału mąki. Im więcej w niej otrąb, tym więcej nierozpuszczalnego błonnika, który wiąże wodę, pęcznieje i dłużej zalega w przewodzie pokarmowym. Z tego powodu dietetycy zalecają w diecie łatwostrawnej drobne, jasne makarony, a grube i ciemne odkładają na później.
Równie ważne jest to, z czym podajesz makaron. Śmietana, zasmażka, boczek czy dojrzewający ser zmieniają lekki obiad w ciężkostrawne danie, nawet gdy sam makaron jest jasny.
Spis treści
Makaron: które formy są lekkostrawne
Lekkostrawność makaronu zależy od rodzaju mąki, od tego, jak długo go gotujesz, i od sosu. Jasne makarony z pszenicy lub ryżu to bezpieczny wybór, a odmiany bogate w błonnik albo w pęczniejące włókno wymagają ostrożności. Tak wypadają najczęściej wybierane rodzaje i połączenia.
Makaron pełnoziarnisty
Ciężkostrawny
Ma mniej więcej trzy razy więcej błonnika niż jasny (około 10 g w 100 g), dlatego NCEŻ umieszcza go na liście produktów niezalecanych. Wracaj do niego stopniowo, gdy dolegliwości miną.
Makaron ryżowy
Lekkostrawny
Jasny makaron ryżowy jest w zaleceniach NCEŻ obok pszennego, a mąka ryżowa uchodzi za delikatną i lekkostrawną. Przyda się też osobom, które nie jedzą glutenu.
Makaron konjac (shirataki)
Zależy od przygotowania
Składa się głównie z glukomannanu, błonnika, który silnie pęcznieje i spowalnia opróżnianie żołądka. W większej ilości może wywołać wzdęcia i luźne stolce, więc na diecie lekkostrawnej jedz go najwyżej w małej porcji.
Makaron z twarogiem lub serem
Zależy od przygotowania
Z chudym lub półtłustym twarogiem to lekkie danie, na przykład leniwe kluski czy kolanka z serem. Tłusty ser żółty, topiony albo pleśniowy sprawia, że potrawa robi się ciężka.
Makaron ze szpinakiem
Zależy od przygotowania
Gotowany, posiekany szpinak jest zalecanym warzywem, więc kłopot sprawia zwykle sos ze śmietaną, czosnkiem i fetą. Zielony makaron szpinakowy ma nieco więcej błonnika niż zwykły, ale nadal mało.
Jak przygotować makaron na dietę lekkostrawną
- Wybierz drobny, jasny makaron pszenny albo ryżowy, na przykład nitki, kolanka lub muszelki.
- Gotuj go kilka minut dłużej niż al dente, aż będzie miękki w całym przekroju, a nawet lekko rozklejony, jak podają zalecenia NCEŻ.
- Sos przygotuj z gotowanych, przetartych warzyw, chudego mleka albo jogurtu naturalnego i zagęść go zawiesiną mąki w mleku zamiast zasmażki.
- Łyżeczkę oliwy lub masła dodaj dopiero do gotowego dania, bez podsmażania.
- Nie zapiekaj makaronu pod warstwą sera, bo przypieczona skórka i roztopiony tłuszcz utrudniają trawienie.
Makaron na diecie lekkostrawnej: na co uważać
Jasny makaron dobrze znosi większość osób, ale są sytuacje, w których trzeba zwrócić uwagę na rodzaj i ilość. Dotyczy to zwłaszcza osób z chorobami jelit, nietolerancjami oraz tych, które wracają do jedzenia po infekcji albo zabiegu. Przy chorobie przewlekłej ustal jadłospis z lekarzem lub dietetykiem.
- Przy celiakii albo zaleceniu diety bezglutenowej makaron pszenny, orkiszowy i durum odpada, zostają produkty oznaczone przekreślonym kłosem.
- Makarony z mąki z soczewicy, ciecierzycy czy grochu mają dużo błonnika i mogą wzdymać, dlatego NCEŻ zalicza je do produktów niezalecanych.
- Duża porcja, nawet jasnego makaronu, rozpycha żołądek, co przy refluksie i po zabiegach bywa odczuwalne, więc lepiej jeść mniej, a częściej.
- Makaron odgrzewany na patelni z tłuszczem traci zalety, bo odsmażanie jest na liście technik niewskazanych w diecie lekkostrawnej.
Porady
- Na lekką kolację podaj kolanka z twarożkiem, jogurtem naturalnym i odrobiną koperku albo z musem z pieczonego jabłka i cynamonem.
- Na obiad połącz makaron z kurczakiem lub dorszem z parowaru i sosem z przetartej marchewki albo dyni.
- Zgodnie z Talerzem Zdrowego Żywienia makaron powinien zajmować około ćwierci talerza, a resztę wypełnij warzywami i chudym białkiem.
Najczęstsze pytania
Czy makaron z truskawkami jest lekkostrawny?
Może być, jeśli truskawki przetrzesz przez sito, bo ich drobne pestki bywają źle tolerowane. Śmietanę zastąp jogurtem naturalnym, a cukier dodawaj oszczędnie.
Czy makaron durum jest lekkostrawny?
Tak, makaron z semoliny z pszenicy twardej durum to wciąż jasny makaron pszenny, więc mieści się w grupie zalecanej. Wyjątkiem jest durum pełnoziarnisty, który ma na opakowaniu informację o pełnym ziarnie.
Czy makaron kukurydziany jest lekkostrawny?
Zwykle tak, bo mąka kukurydziana jest na liście produktów zalecanych przez NCEŻ. Zawartość błonnika w makaronach kukurydzianych bywa jednak bardzo różna, a w zestawieniu dietetycy.org.pl sięga 11 g w 100 g, dlatego sprawdź etykietę i wybierz ten z mniejszą ilością.
Czy makaron jajeczny jest lekkostrawny?
Tak, to także jasny makaron pszenny. Jaja w cieście podnoszą w nim zawartość tłuszczu, ale przy kilku jajkach na kilogram mąki różnica jest niewielka.
Czy makaron z serem żółtym jest lekkostrawny?
Źródła się tu różnią: NCEŻ umieszcza sery żółte na liście niezalecanych, a Medicover dopuszcza te o obniżonej zawartości tłuszczu. Bezpieczniej wybrać twaróg, a jeśli chcesz żółtego sera, zetrzyj łyżkę chudego na gotowy makaron.
