Pierwsze oscypki
początek maja
W podhalańskich bacówkach prawdziwe oscypki są dostępne już na początku maja.
Kiedy jest sezon na oscypki?
W skrócie Sezon na prawdziwe oscypki trwa od maja do października: ser wolno wyrabiać wyłącznie od maja do września, a sprzedawać do końca października.
Oscypek to twardy, wędzony ser z mleka owczego, charakterystyczny dla polskich gór, szczególnie Podhala. Tradycyjnie wyrabiają go bacowie na hali. W roku, w którym zima się przedłużyła, wypas owiec się opóźnił i oscypków mogło zabraknąć na majówkę.
Na smak wpływa nie tylko samo owcze mleko, ale też to, czym żywi się stado, i warunki, w jakich ser się wędzi. Smak prawdziwego oscypka znacząco różni się od popularnych podhalańskich serów dostępnych w wielu miejscach. Przepisy określają jego kształt, dopuszczalną zawartość mleka krowiego i tereny, na których może być wytwarzany.
Spis treści
Sezon na oscypki: od kiedy do kiedy
Oscypki wyrabia się wyłącznie od maja do września, a sprzedaje do końca października. Także serwis ezakopane.pl podaje, że sezon produkcyjny prawdziwych oscypków trwa od maja do września.
Okres wyrobu
maj - wrzesień
Ser może być wyrabiany wyłącznie w tym okresie.
Lato na halach
okres letni
Latem zainteresowanie jest tak duże, że niektóre bacówki na Podhalu prowadzą zapisy i na ser zdarza się czekać nawet kilka dni. W drugiej połowie lata owcze mleko jest najtłustsze.
Koniec sprzedaży
do końca października
W październiku prawdziwy owczy ser jeszcze się trafia, ale nie jest to łatwe.
Poza sezonem
od listopada
Wyroby sprzedawane wtedy pod nazwą oscypek nie mają zbyt wiele wspólnego z góralskim produktem regionalnym.
Jak wybrać oscypki w sezonie
- Patrz na kształt: oscypek jest wrzecionowaty, jak dwustronny stożek.
- Sprawdź rozmiar: prawdziwy oscypek mierzy 17-23 cm i waży od 600 do 800 g.
- Brzegi powinny mieć zdobienie odciśnięte w drewnianej foremce, zwanej oscypiorką.
- Nie daj się zwieść nazwie „scypek”. Tak bywa nazywana gołka, a nie chroniony ser owczy.
- Kupuj w bacówkach na Szlaku Oscypka, do których prowadzą drewniane drogowskazy z symbolem szałasu i sera.
Oscypki poza sezonem
Oscypek jest dostępny wyłącznie od maja do października. Jeśli zależy ci na owczym serze, kup go w sezonie i dobrze przechowaj: w odpowiednich warunkach wytrzyma wiele tygodni.
- Gołka: wędzony ser krowi robiony podobnie jak oscypek, ale o wyraźnie innym smaku.
- Zapas z sezonu: dobrze uwędzony ser przechowasz w lodówce przez 1-1,5 miesiąca.
- Im więcej suchej masy ma ser, tym jest trwalszy.
Porady
- Oscypek trzymany w suchym miejscu na talerzyku albo zawieszony na sznurku nadaje się do jedzenia przez wiele tygodni. Skórka nieco ściemnieje i wyschnie, ale środek zostanie miękki i sprężysty.
- W lodówce owiń ser papierem. Nie używaj folii spożywczej, bo powierzchnia zaparuje i pojawi się pleśń.
- Podawaj go na zimno albo na ciepło, z konfiturą z żurawiny.
Najczęstsze pytania
Kiedy jest sezon na oscypki?
Od maja do października. Wyrób kończy się we wrześniu, a sprzedaż z końcem października.
Kiedy jest sezon na prawdziwe oscypki owcze?
Serwis ezakopane.pl pisze, że prawdziwego oscypka kupimy jedynie w sezonie, który trwa od maja do września. Ten sam serwis dodaje, że na prawdziwy owczy ser można trafić jeszcze w październiku.
Czy zimą można kupić prawdziwego oscypka?
Nie, oscypek jest dostępny wyłącznie od maja do października. Gołkę, czyli wędzony ser krowi, powszechnie sprzedawano pod nazwą oscypek.
Z jakiego mleka robi się oscypki?
Z mleka owczego, dojonego wczesnym rankiem. Dopuszczalna jest domieszka mleka krów rasy czerwonej, najwyżej 40%, więc mleka owcy rasy polskiej górskiej musi być co najmniej 60%.
Czym różni się oscypek od gołki?
Oscypek jest wytwarzany przede wszystkim z mleka owczego i ma wrzecionowaty kształt. Gołka to walcowaty ser z mleka krowiego.
Od kiedy oscypek jest produktem chronionym?
Nazwę Oscypek wpisano do unijnego rejestru chronionych nazw pochodzenia rozporządzeniem Komisji z 13 lutego 2008 roku. Oscypek był drugim, po bryndzy podhalańskiej, polskim produktem regionalnym chronionym przez prawo unijne.
