Mak w masie
525 kcal w 100 g maku
Z umiarem
Sam mak to w około 42% tłuszcz, a białka ma 21%, więc masa makowa jest gęsta energetycznie.
Czy makowiec jest zdrowy?
W skrócie Okazjonalnie: makowiec ma wartościową masę z maku, bogatą w wapń, ale to nadal słodkie ciasto z cukrem i tłuszczem, więc najlepiej jeść go w małym kawałku od święta, a nie na co dzień.
Makowiec to ciasto przełożone masą makową. Masa powstaje z maku, a o wartości całego wypieku decydują też ciasto oraz cukier i tłuszcz użyte w przepisie.
Wątpliwości dotyczą ilości cukru i tłuszczu, tłuszczów trans w ciastach z cukierni oraz alkaloidów opium w maku. Sam mak jest bogaty w wapń i błonnik, jednak w makowcu to tylko część kawałka, a resztę stanowi ciasto i słodka masa.
Spis treści
Makowiec: co jest na plus, a co na minus
Na minus przeważają cukier i tłuszcz typowe dla wyrobów ciastkarskich, a na plus mak z wapniem oraz niska zawartość tłuszczów trans w badanych makowcach. Alkaloidy opium z maku w typowych ilościach mieszczą się w limicie.
Wapń z maku
1266 mg w 100 g maku
Na plus
Mak jest bogatym źródłem wapnia, ale w makowcu jest go mniej niż w czystym maku, bo masa zawiera też cukier i inne składniki.
Tłuszcze trans
0,07 g w 100 g
Na plus
Tyle średnio miał makowiec z cukierni sieciowych, czyli najmniej ze wszystkich rodzajów badanych ciast. W domowym wypieku wynik zależy od rodzaju użytego tłuszczu.
Cukier i tłuszcz
znaczne ilości w wypieku
Na minus
Wyroby ciastkarskie zawierają znaczne ilości tłuszczu i cukrów prostych. WHO zaleca, by cukry wolne dawały mniej niż 10% energii, czyli około 50 g przy diecie 2000 kcal.
Alkaloidy opium
w limicie przy typowych ilościach
Z umiarem
EFSA przyjęła jako bezpieczną ostrą dawkę morfiny 10 mikrogramów na kilogram masy ciała. W badaniu mak użyty w typowych ilościach jej nie przekraczał, a obróbka cieplna obniża poziom alkaloidów.
Ile makowca dziennie i jak jeść z głową
- Jedz makowiec w małym kawałku jako deser po posiłku, od święta, a nie jako codzienną przekąskę.
- Do kawałka dodaj herbatę lub kawę bez cukru, żeby nie dokładać słodkiego napoju.
- W domowym wypieku zmniejsz ilość cukru w masie makowej i użyj masła zamiast margaryny z częściowo utwardzonych tłuszczów roślinnych, które są głównym źródłem tłuszczów trans.
- Masę makową przygotowuj zgodnie z przepisem, z obróbką cieplną, bo ta obniża poziom alkaloidów w maku.
- Nie łącz makowca z innymi słodyczami tego samego dnia, a małym dzieciom krój mniejsze kawałki.
Szkodliwość i przeciwwskazania: makowiec
Makowiec nie szkodzi zdrowej osobie przy sporadycznym kawałku, ale bywa szkodliwy w nadmiarze i przy chorobach metabolicznych. Ostrożności wymaga też mak, który może zawierać alkaloidy opium.
- Przy cukrzycy, insulinooporności i nadwadze słodki makowiec może szkodzić, bo dokłada cukier i tłuszcz. Porcję omów z lekarzem lub dietetykiem.
- Zjedzenie produktów z makiem może dać fałszywie dodatni wynik testu na obecność opiatów, więc przed badaniem powiedz o makowcu.
- Jeśli masz alergię pokarmową, pytaj o skład ciasta, bo dodatki w kupnych wypiekach bywają różne.
- Przy częstym jedzeniu wyrobów ciastkarskich rośnie ilość cukrów prostych i tłuszczu w diecie, co sprzyja nadwadze i otyłości.
Porady
- Kupuj makowiec w sprawdzonych cukierniach i czytaj skład; lepiej, gdy użyto masła, a nie częściowo utwardzonych tłuszczów roślinnych.
- W domu zmniejsz cukier i dodaj do masy skórkę cytrusową albo bakalie, które dadzą smak bez dosładzania.
- Pokrój ciasto na porcje zaraz po upieczeniu, a część zamroź, żeby nie podjadać go przez kilka dni.
- Mak do domowej masy kupuj w zamkniętych opakowaniach od renomowanych producentów.
Najczęstsze pytania
Czy makowiec jest zdrowy?
Okazjonalnie tak, w małym kawałku. Mak daje wapń, ale makowiec pozostaje słodkim ciastem z cukrem i tłuszczem, więc to deser, a nie codzienny posiłek.
Czy makowiec jest szkodliwy?
Zdrowej osobie sporadyczny kawałek nie szkodzi. Szkodzić może w nadmiarze, przy cukrzycy i insulinooporności oraz u osób uczulonych na dodatki, jak orzechy.
Czy makowiec ma dużo tłuszczów trans?
W badaniu ciast z cukierni sieciowych makowiec miał ich najmniej ze wszystkich rodzajów, ale zawartość zależy od użytego tłuszczu, więc czytaj skład.
Czy po makowcu można mieć pozytywny test na opiaty?
Tak, jedzenie produktów z makiem może dać fałszywie dodatni wynik testu, więc przed badaniem uprzedź o tym personel.
Czy makowiec tuczy?
Jak każde słodkie ciasto dokłada energię z cukru i tłuszczu. Jeden mały kawałek od czasu do czasu nie przesądza o masie ciała, ale częste jedzenie sprzyja nadwadze.
