Tłuszcz
10,32 g w 100 g
Z umiarem
W badaniu wycinków wieprzowiny łopatka miała więcej tłuszczu niż udziec i polędwica. Warto więc odciąć widoczny tłuszcz, szczególnie gdy pilnujesz cholesterolu.
Czy łopatka wieprzowa jest zdrowa?
W skrócie Zdrowa z umiarem: łopatka wieprzowa dostarcza białka, żelaza i witamin z grupy B, ale jest tłustsza od polędwicy i udźca, więc mieści się w tygodniowym limicie mięsa czerwonego i nie lubi przypalania.
Łopatka wieprzowa to przednia część tuszy, z której robisz pieczeń, gulasz, szarpaną wieprzowinę albo mięso mielone. Jest soczysta dzięki przerośniętemu tłuszczem mięsu, a przy długim duszeniu staje się miękka. To niedroga i sycąca opcja na niedzielny obiad.
Wątpliwości dotyczą tłuszczu i tego, że wieprzowina należy do mięsa czerwonego, którego eksperci zalecają jeść mniej. Z drugiej strony to wartościowe białko i składniki, które trudno zastąpić. Sprawdzamy, jak łopatka wypada na tle innych elementów tuszy i jak przyrządzać ją z głową.
Spis treści
Łopatka wieprzowa: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważa bogactwo białka, dobrze przyswajalnego żelaza i witamin z grupy B. Na minus liczą się większa ilość tłuszczu niż w polędwicy czy udźcu, nasycone kwasy tłuszczowe oraz związki powstające przy silnej obróbce cieplnej.
Białko
średnio 20% w mięsie
Na plus
Mięso zawiera dużo białka o wysokiej wartości odżywczej. Łopatka dobrze sprawdza się jako źródło białka w obiedzie.
Żelazo i cynk
żelazo hemowe, dobrze przyswajalne
Na plus
Mięso dostarcza żelaza i cynku w formach dobrze biodostępnych. Żelazo hemowe wchłania się znacznie lepiej niż żelazo z produktów roślinnych.
Witaminy z grupy B
tiamina, niacyna, kobalamina
Na plus
Wieprzowina jest dobrym źródłem witamin z grupy B, zwłaszcza niacyny. Szczególnie istotna dla człowieka jest kobalamina pochodząca z mięsa.
Obróbka cieplna
grill i przypalanie szkodzą
Na minus
Gdy mięso ma kontakt z płomieniem, a tłuszcz kapie na żar, powstają węglowodory aromatyczne i heterocykliczne aminy o działaniu rakotwórczym. Bezpieczniej piec, dusić lub gotować łopatkę.
Tygodniowy limit
do 500 g czerwonego mięsa
Z umiarem
Polskie wytyczne zalecają ograniczenie mięsa czerwonego i przetworzonego do 500 g tygodniowo i unikanie mięsa przynajmniej jeden dzień w tygodniu. Łopatka wlicza się do tego limitu.
Ile łopatki wieprzowej dziennie i jak jeść z głową
- Pilnuj tygodniowego limitu: polskie wytyczne mówią o 500 g mięsa czerwonego i przetworzonego razem, więc łopatka na obiad jeden-dwa razy w tygodniu to rozsądny rytm.
- Odcinaj widoczny tłuszcz przed duszeniem, a po ugotowaniu zdejmij nadmiar tłuszczu z powierzchni sosu.
- Piecz, duś lub gotuj w niskiej wilgotnej temperaturze zamiast grillować nad otwartym ogniem i przypalać skórkę.
- Podawaj z dużą porcją warzyw i kaszą lub ziemniakami zamiast samej tłustej porcji mięsa z sosem.
Szkodliwość i przeciwwskazania: łopatka wieprzowa
Dla zdrowych dorosłych łopatka w rozsądnych ilościach nie szkodzi. Częste i duże porcje mięsa czerwonego mogą szkodzić sercu i jelitom, a surowa lub niedogotowana wieprzowina niesie ryzyko zakażenia pasożytami.
- Przy podwyższonym cholesterolu, miażdżycy i chorobach serca tłusta łopatka może szkodzić, więc zapytaj lekarza lub dietetyka o dopuszczalne porcje.
- Wysokie spożycie mięsa czerwonego i przetworzonego badania wiążą z większym ryzykiem chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu 2 i raka jelita grubego, dlatego nie jedz łopatki codziennie.
- Nie jedz surowej ani niedogotowanej łopatki. W badaniu na świniach żywy pasożyt Toxoplasma gondii wykryto w mięsie łopatki każdego zakażonego zwierzęcia, więc dokładne przygotowanie ma znaczenie, zwłaszcza w ciąży.
- Mocno przypieczona skórka z grilla lub patelni jest szkodliwa, bo powstają w niej rakotwórcze związki. Piecz łopatkę bez przypalania.
Porady
- Kupuj łopatkę z jasnoróżowym mięsem i niewielką warstwą białego tłuszczu.
- Do gulaszu i duszenia mięsa używaj ziół i warzyw zamiast dużej ilości soli i gotowych mieszanek.
- Jeśli marynujesz łopatkę, wybieraj marynaty z ziół i przypraw, a mięso grilluj na żarze bez płomienia albo w piekarniku.
- Gdy chcesz mniej tłuszczu, zamień łopatkę na polędwiczkę lub udziec.
Najczęstsze pytania
Czy łopatka wieprzowa jest zdrowa?
Tak, z umiarem. Dostarcza białka, żelaza i witamin z grupy B, ale zawiera więcej tłuszczu niż inne elementy tuszy i jest mięsem czerwonym.
Czy łopatka wieprzowa jest szkodliwa?
Dla zdrowych osób w rozsądnych ilościach nie. Szkodzić może często jedzona, bardzo tłusta lub przypalana łopatka oraz mięso surowe i niedogotowane.
Czy łopatka wieprzowa jest tłusta?
Jest tłustsza niż udziec i polędwica. W badaniu miała 10,32 g tłuszczu w 100 g, a udziec 5,21 g i polędwica 6,99 g.
Ile łopatki można zjeść w tygodniu?
Polskie wytyczne zalecają nie więcej niż 500 g tygodniowo mięsa czerwonego i przetworzonego łącznie, więc łopatka dzieli ten limit z innymi mięsami i wędlinami.
Czy mięso wieprzowe jest rakotwórcze?
Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem zaklasyfikowała czerwone mięso jako prawdopodobnie rakotwórcze dla ludzi (grupa 2A). Ryzyko dotyczy głównie dużych, częstych porcji i silnej obróbki cieplnej.
Ile Polacy jedzą mięsa czerwonego?
W 2020 r. spożycie nieprzetworzonego mięsa czerwonego w Polsce wyniosło 311 g na osobę tygodniowo, a razem z przetworzonym ponad zalecany limit.
