W skrócieZdrowa z umiarem: pizza neapolitańska ma krótki skład i cienkie ciasto, ale to nadal pszenne ciasto z solą i serem, więc najlepiej jeść ją od czasu do czasu i z sałatką.
Pizza neapolitańska to klasyczna pizza z Neapolu: cienkie, miękkie ciasto z wyraźnie podniesionym brzegiem, pomidory, a w wersji margherita także mozzarella, bazylia i oliwa. Zgodnie z unijną specyfikacją ciasto robi się z mąki pszennej, wody, soli i drożdży, formuje ręcznie i wypieka w piecu opalanym drewnem.
Wątpliwości budzi to, że wciąż jest to pizza, a w opracowaniach żywieniowych pizzę zalicza się do żywności typu fast food. Z jednej strony masz krótką listę składników, z drugiej sól, białą mąkę i ser. Sprawdzamy, co w niej dobre, co może szkodzić i jak zjeść ją z głową.
Pizza neapolitańska: co jest na plus, a co na minus
Na plus wypada krótki skład z pomidorami i oliwą, na minus sól i tłuszcz, które w pizzy łatwo zjeść w nadmiarze. Dlatego werdykt brzmi: zdrowa z umiarem, a o reszcie decydują wielkość porcji i dodatki.
Sól
od 1,15 g w 100 g (margherita)
Na minus
W badaniu Instytutu Żywności i Żywienia pizza miała najwięcej soli ze wszystkich badanych dań fast food, a margherita była wśród pizz najmniej słona. Światowa Organizacja Zdrowia przyjmuje 5 g soli na dzień jako maksimum.
Pomidory
476 mg potasu w 170 g
Na plus
Pomidory dostarczają potasu i witaminy C, a oliwa z oliwek zwiększa biodostępność zawartych w nich witamin. Są też bogate w antyoksydanty, w tym związki fenolowe.
Ciasto pszenne
cienkie, ok. 4 mm w środku
Z umiarem
Według specyfikacji ciasto składa się z mąki pszennej, wody, soli i drożdży. Brzeg jest wyraźnie podniesiony, a środek cienki, miękki i elastyczny.
Tłuszcz
10,1 g w 100 g (pizza ogółem)
Z umiarem
To najmniej wśród badanych dań fast food, w których średnio było 12,7 g tłuszczu w 100 g. W próbkach pizzy stwierdzono też nasycone kwasy tłuszczowe, choć w mniejszej ilości niż we frytkach.
Dodatki
im prościej, tym lepiej
Na plus
Klasyczna receptura obejmuje tylko ciasto, pomidory, mozzarellę, bazylię i oliwę. Zestawy z kilkoma rodzajami mięs i serów przypominają już pizzę z badania, w której pepperoni miała najwięcej soli.
Ile pizzy neapolitańskiej dziennie i jak jeść z głową
Tradycyjna pizza neapolitańska ma średnicę nieprzekraczającą 35 cm, więc jedna taka pizza to pełny posiłek dla jednej osoby, a nie przekąska do obiadu.
Dołóż do niej sałatkę albo surowe warzywa i nie dosalaj, bo Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej radzi ograniczać sól.
Wybieraj wersje z pomidorami, bazylią i oliwą, takie jak margherita czy marinara, zamiast pizz z kilkoma rodzajami mięs i dodatkowym serem.
Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej radzi wybierać pizzę z minimalną ilością sera, a do popicia wodę lub sok 100% zamiast słodkiego napoju gazowanego.
Pizza ma być wyjątkiem, nie podstawą jadłospisu, bo polskie zalecenia żywieniowe każą ograniczać produkty przetworzone z dużą zawartością soli i tłuszczu, w tym fast food.
Szkodliwość i przeciwwskazania: pizza neapolitańska
Pizza neapolitańska szkodzi głównie wtedy, gdy jemy ją często i w dużych porcjach, bo dokłada wtedy dużo soli, tłuszczu i kalorii. Szczególnie uważaj przy nadciśnieniu, nietolerancji pszenicy i w diecie dzieci.
Przy nadciśnieniu tętniczym pizza szkodzi głównie przez sól, więc sięgaj po nią rzadziej i w mniejszej porcji.
Jedzona często szkodzi sylwetce i sercu, bo nadmiar tłuszczu i soli oraz mała ilość błonnika w daniach typu fast food mogą prowadzić do otyłości, cukrzycy i chorób serca.
Osobom, które nie mogą jeść pszenicy albo glutenu, szkodzi samo ciasto, bo robi się je z mąki pszennej.
Dzieciom nie rób z pizzy codziennego zwyczaju, bo nawyki żywieniowe kształtują się już w dzieciństwie.
Jeśli lekarz zalecił ci dietę z ograniczeniem soli, zapytaj go, jak często możesz zjeść pizzę.
Porady
Zamów mniejszą pizzę albo podziel dużą na dwie osoby i dołóż do niej sałatkę.
Przy gotowych i mrożonych pizzach sprawdzaj w tabeli wartości odżywczej sól i tłuszcz.
Nie dokładaj do pizzy sosów majonezowych, a do sałatki wybierz lekki sos winegret.
W domu możesz sam zdecydować, ile soli trafi do ciasta i na wierzch.
Najczęstsze pytania
Czy pizza neapolitańska jest zdrowa?
Zdrowa z umiarem. Ma krótki skład i cienkie ciasto, ale jak każda pizza dostarcza dużo soli i tłuszczu, więc jedz ją od czasu do czasu.
Czy pizza neapolitańska szkodzi?
Szkodzi dopiero w nadmiarze, bo fast food jedzony zbyt często wiąże się z otyłością i nadciśnieniem. Od czasu do czasu nie jest problemem.
Czym pizza neapolitańska różni się od zwykłej pizzy?
Ma cienki środek i podniesiony brzeg, a ciasto z mąki, wody, soli i drożdży wypieka się w piecu opalanym drewnem w temperaturze około 485 °C przez 60-90 sekund.
Ile soli ma pizza?
Cała średnia pizza (516 g) przekraczała w badaniu maksymalne dzienne spożycie soli według WHO od 137% (margherita) do 174% (pizza mięsna).
Czy pizza neapolitańska jest dobra dla dzieci?
Jako okazjonalny posiłek tak, ale Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej odradza robienie z fast foodu stałego nawyku.
Co dodać do pizzy, żeby była zdrowsza?
Sałatkę lub surówkę, a do picia wodę zamiast słodkiego napoju. Dodatkowa porcja warzyw dokłada błonnika, którego w daniach typu fast food jest mało.