Cukry dodane
WHO: poniżej 10% energii
Na minus
WHO zaleca obniżyć spożycie cukrów wolnych do poniżej 10% energii z całego dnia, optymalnie do 5%. Syropy należą do cukrów dodanych, więc liczą się do tego limitu.
Czy syrop glukozowo-fruktozowy jest zdrowy?
W skrócie Okazjonalnie: syrop glukozowo-fruktozowy to cukier dodany, który według dostępnych danych działa podobnie jak zwykły cukier, więc nie jest trucizną, ale jego ilość w diecie warto ograniczać.
Syrop glukozowo-fruktozowy to oczyszczony i zagęszczony wodny roztwór glukozy i fruktozy, uzyskiwany z hydrolizy skrobi, w Europie głównie pszennej, a w USA kukurydzianej. Występuje też jako izoglukoza, syrop wysokofruktozowy i HFCS, a przemysł spożywczy lubi go za to, że jest tańszy od cukru, wygodny w użyciu i stabilny.
Wątpliwości biorą się z internetowych zarzutów, że to wyjątkowo szkodliwa trucizna. Dostępne dane nie wskazują, by był groźniejszy od zwykłego cukru, ale to nadal cukier dodany, którego sporo jest w napojach i słodyczach, dlatego ocena zależy od ilości.
Spis treści
Syrop glukozowo-fruktozowy: co jest na plus, a co na minus
Na minus przeważa to, że jest cukrem dodanym, ukrytym w napojach i słodyczach, na plus to, że nie ma jednoznacznych dowodów, by był groźniejszy od zwykłego cukru. Ocena zależy więc od ilości, a nie od samej nazwy.
Udział fruktozy
42-55% fruktozy w HFCS
Z umiarem
W popularnych odmianach HFCS-42 ma 42% fruktozy, a HFCS-55 ma 55%. Zwykły cukier składa się z glukozy i fruktozy w równych częściach.
Kwas moczowy
fruktoza podnosi jego stężenie
Na minus
Spożycie fruktozy powoduje wzrost stężenia kwasu moczowego we krwi, co może prowadzić do dny moczanowej i kamicy nerkowej.
Napoje słodzone
sprzyjają otyłości
Na minus
Otyłości sprzyja zwłaszcza spożywanie napojów zawierających syrop wysokofruktozowy. Syrop trafia też do lodów, mrożonych deserów, słodyczy, produktów mlecznych i dżemów.
Porównanie z cukrem
brak dowodów, że gorszy
Z umiarem
Nie ma jednoznacznych dowodów, że syrop powoduje cukrzycę, a amerykańska FDA nie zna dowodów, by był mniej bezpieczny niż sacharoza czy miód. Słodkość jest zbliżona do cukru, więc obowiązuje ta sama zasada umiaru.
Ile syropu glukozowo-fruktozowego dziennie i jak jeść z głową
- Traktuj syrop glukozowo-fruktozowy tak samo jak cukier: ogranicz słodycze i słodzone napoje, w których występuje najczęściej.
- Czytaj składy i szukaj nazw: syrop glukozowo-fruktozowy, syrop fruktozowy, syrop glukozowy, syrop kukurydziany i syrop wysokofruktozowy oznaczają cukry dodane.
- Zamiast słodzonych napojów pij wodę, a słodycze zostaw na wyjątkowe okazje.
- W domowych wypiekach i napojach ograniczaj ogólną ilość słodzenia, bez względu na to, czy używasz cukru, miodu czy syropów.
Szkodliwość i przeciwwskazania: syrop glukozowo-fruktozowy
Syrop glukozowo-fruktozowy szkodzi przede wszystkim wtedy, gdy jest pity i jedzony w dużych ilościach w napojach i słodyczach, a także osobom z nietolerancją fruktozy, dną moczanową i chorobami wątroby wymagającymi diety.
- Osobom z nietolerancją fruktozy szkodzi, bo jest źródłem fruktozy; ograniczenie źródeł fruktozy, w tym syropu glukozowo-fruktozowego, jest częścią postępowania dietetycznego.
- Przy hiperurykemii i dnie moczanowej szkodliwa bywa duża ilość fruktozy, dlatego omów z lekarzem, czy musisz unikać słodzonych napojów.
- Przy niealkoholowej stłuszczeniowej chorobie wątroby zalecenia żywieniowe każą czytać składy i unikać produktów z cukrem oraz syropami, w tym glukozowo-fruktozowym.
- Napoje z syropem sprzyjają otyłości, więc nie podawaj ich dzieciom na co dzień; przy cukrzycy zapytaj lekarza lub dietetyka o słodzone produkty.
Porady
- Porównuj etykiety podobnych produktów i wybieraj ten, w którym cukrów dodanych jest mniej.
- Miód, syropy i soki owocowe też liczą się do cukrów wolnych, więc zamiana jednego syropu na inny niewiele zmienia.
- Cola, herbata mrożona czy tonik to typowe napoje, w których przemysł stosuje syrop, dlatego skład takich napojów sprawdzaj przed zakupem.
Najczęstsze pytania
Czy syrop glukozowo-fruktozowy jest zdrowy?
Nie jest wartościowym składnikiem diety: to cukier dodany, który warto ograniczać. Nie ma jednak jednoznacznych dowodów, że jest groźniejszy od zwykłego cukru.
Czy syrop glukozowo-fruktozowy jest szkodliwy?
W dużych ilościach tak, jak każdy cukier dodany. Szkodzi osobom z nietolerancją fruktozy i hiperurykemią, a w napojach sprzyja otyłości.
Czym różni się syrop glukozowo-fruktozowy od glukozowego?
Konsumenci często je mylą. Nazwa glukozowo-fruktozowy dotyczy syropów, w których przeważa glukoza, a gdy fruktozy jest ponad 50%, mówi się o syropie fruktozowo-glukozowym.
Z czego robi się syrop glukozowo-fruktozowy?
Ze skrobi: w Europie głównie pszennej, w USA głównie kukurydzianej. Skrobię rozkłada się do glukozy, a część glukozy zamienia w fruktozę.
Czy syrop glukozowo-fruktozowy to to samo co syrop kukurydziany?
Wysokofruktozowy syrop kukurydziany, czyli HFCS, to jedna z odmian takich syropów. Inne powstają na przykład ze skrobi pszennej.
W jakich produktach jest syrop glukozowo-fruktozowy?
W napojach, lodach, mrożonych deserach, słodyczach, produktach mlecznych, dżemach i owocach kandyzowanych.
