Tradycyjnie z matero
Susz w tykwie, ceramicznym albo drewnianym naczyniu zalewasz ciepłą wodą i pijesz przez bombillę, dolewając wodę po każdym opróżnieniu.
Yerba mate: jak pić i jak smakuje?
- Jak pić
- Yerba mate pije się tradycyjnie z naczynia matero przez metalową rurkę bombillę, zalewając ten sam susz wielokrotnie wodą o temperaturze 70-80°C.
- Smak
- Yerba mate smakuje ziemiście, roślinnie i gorzko, a zależnie od suszu także dymnie, trawiasto albo owocowo, gdy ma dodatki.
Yerba mate to napar z wysuszonych i rozdrobnionych liści oraz młodych gałązek ostrokrzewu paragwajskiego, wiecznie zielonego drzewa z Ameryki Południowej. Tradycja jej picia wywodzi się od Indian Guarani, a dziś mate jest codziennym napojem w Argentynie, Paragwaju, Urugwaju i południowej Brazylii, gdzie nazywa się ją erva-mate.
W Polsce susz kupisz przez cały rok w sklepach specjalistycznych, internetowych i coraz częściej w supermarketach: klasyczny, łagodny, mocny, z dodatkiem owoców i ziół albo w saszetkach. Yerba naturalnie zawiera kofeinę, nazywaną czasem potocznie mateiną, choć to ta sama substancja co w kawie.
Jak pić yerba mate?
Yerba mate pije się inaczej niż herbatę: susz nie trafia do dzbanka, tylko wypełnia naczynie, a napar sączysz przez bombillę, czyli rurkę zakończoną sitkiem. Tę samą porcję suszu zalewasz raz za razem, dopóki napar nie straci smaku. Woda nie może być wrzątkiem, a w Ameryce Południowej matero często krąży w towarzystwie od osoby do osoby.
Tereré na zimno
Paragwajski sposób: od drugiego zalania lejesz lodowatą wodę albo zasypujesz susz kostkami lodu, często z cytryną i miętą.
Chimarrão po brazylijsku
Drobno zmielony susz z przewagą liści zalewa się wodą o temperaturze około 75°C i czeka 3-5 minut, aż się zaparzy.
W saszetkach
Wersja do kubka, parzona podobnie jak herbata; wygodna na start, zanim kupisz matero i bombillę.
Mieszanki z dodatkami
Yerba z owocami, ziołami albo guaraną ma łagodniejszą goryczkę i dodatkowy aromat.
Krok po kroku
- Wsyp susz do matero, do połowy albo 2/3 wysokości naczynia.
- Zakryj otwór dłonią, odwróć naczynie i kilka razy potrząśnij, żeby drobny pył przesunął się ku górze i nie zatkał sitka.
- Przechyl matero tak, by susz ułożył się po jednej stronie w skos, i wsuń bombillę w wolną przestrzeń.
- Zalej susz najpierw niewielką ilością wody, żeby ją wchłonął, a po chwili dolej do pełna wodą o temperaturze 70-80°C.
- Pij przez bombillę, nie mieszając nią naparu, i dolewaj wodę po każdym opróżnieniu naczynia.
Jak smakuje yerba mate?
Klasyczna yerba mate ma wyraźny, ziemisty i roślinny smak z wyczuwalną goryczką. Na jej charakter wpływa kraj pochodzenia, sposób suszenia, czas leżakowania, stopień rozdrobnienia i proporcje liści, patyczków i pyłu. Aromat bywa świeży i trawiasty albo bardziej wytrawny, a mieszanki z owocami i ziołami dokładają własnych nut. Pierwsze zalania są najmocniejsze, kolejne coraz łagodniejsze.
Argentyńska
Delikatniejsza, z lekką goryczką i jaśniejszym naparem.
Paragwajska
Mocniejsza, o ciemniejszym naparze, dymnym charakterze i wyraźnie gorzkich nutach.
Brazylijska
Zielona, drobno zmielona, z przewagą liści, o świeżym i roślinnym aromacie.
Goryczka
Naturalna cecha każdej klasycznej yerby; najsłabiej czuć ją w łagodnych mieszankach typu suave i w wersjach smakowych.
Porady
- Po zagotowaniu wody odczekaj 4-10 minut, zanim zalejesz susz, a najpewniej sprawdź temperaturę termometrem.
- Na początek sięgnij po delikatną yerbę zieloną, smakową albo suave; klasyczne i mocne susze zostaw na później.
- Po piciu wyrzuć zużyty susz i wypłucz naczynie; z tykwy wyskrob łyżeczką rozmiękłe resztki miąższu, bo psują smak kolejnych naparów.
- Przechowuj yerbę w szczelnie zamkniętym opakowaniu, z dala od wilgoci i silnych zapachów.
Najczęstsze pytania
Ile razy można zalewać yerba mate?
Od kilku do nawet kilkunastu razy, zależnie od jakości suszu. Yerba jest zużyta, gdy po zalaniu listki nie pływają, tylko opadają na dno, a na powierzchni zostaje kilka patyczków.
Jak smakuje yerba mate na zimno?
Przygotowana jako tereré jest wyraźnie orzeźwiająca. Cytryna, mięta albo sok owocowy dodają jej kwaskowatej, owocowej świeżości.
Skąd dymny smak niektórych yerb?
Dymny charakter wynika ze sposobu suszenia liści i najczęściej mają go intensywne yerby paragwajskie. W sklepach znajdziesz też susze suszone bez dymu, o czystszym, roślinnym smaku.
Czy yerba mate zawiera kofeinę?
Tak, naturalnie. Jej ilość w naparze nie jest stała: zależy od suszu, wielkości porcji, temperatury wody, czasu parzenia i liczby zalań.
