Ochrona przed bakteriami
hamuje groźne bakterie
Na plus
Mieszanki soli peklujących ograniczają rozwój chorobotwórczych bakterii, między innymi Clostridium botulinum i Staphylococcus aureus.
Czy sól peklowa jest zdrowa?
W skrócie Okazjonalnie: sól peklowa hamuje groźne bakterie w mięsie, ale zawiera azotyny, a wędliny nią peklowane to mięso przetworzone, którego nadmiar wiąże się z chorobami, więc lepiej traktować je jako wyjątek.
Sól peklowa, nazywana też peklosolą, to mieszanka soli zawierająca azotany i azotyny, którą stosuje się do peklowania mięsa. Dzięki niej wędliny i kiełbasy mają różowoczerwoną barwę, wyrazisty aromat i smak, a mięso jest zabezpieczone przed groźnymi bakteriami.
Wątpliwości budzą azotyny i sama sól. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej zwraca uwagę, że przetworzone produkty mięsne są głównym źródłem azotynów w diecie Polaków, a duże spożycie mięsa przetworzonego wiąże się w badaniach z wyższym ryzykiem chorób. Dlatego ważniejsze niż sam dodatek jest to, jak często jesz peklowane wyroby.
Spis treści
Sól peklowa: co jest na plus, a co na minus
Na plus przemawia ochrona przed bakteriami, na minus azotyny, sól i to, że produkty peklowane należą do mięsa przetworzonego. Przeważają minusy związane z częstym jedzeniem, więc sól peklowa to dodatek, który lepiej ograniczać.
Azotyn sodu
średnio 62,8% dopuszczalnego pobrania
Z umiarem
Tyle wynosi średnie pobranie u polskiej młodzieży, ale u osób jedzących najwięcej wędlin sięga 195% dopuszczalnej dawki.
Sól w diecie
limit 5 g dziennie
Na minus
Wędliny są jednym z ważnych źródeł soli, a jej nadmiar sprzyja nadciśnieniu, udarowi i chorobom serca.
Barwa i aromat
różowa barwa, wyrazisty smak
Z umiarem
Różowy kolor to skutek peklowania, a nie dowód jakości. Wędliny tradycyjne są zwykle ciemniejsze i zawierają mniej soli peklujących.
Mięso przetworzone
do 500 g tygodniowo
Na minus
Tyle w sumie mięsa czerwonego i przetworzonego zalecają polskie wytyczne, a Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem zaliczyła mięso przetworzone do grupy 1 czynników rakotwórczych.
Ile soli peklowej dziennie i jak jeść z głową
- Traktuj sól peklową jako dodatek technologiczny do peklowania mięsa, a nie zwykłą sól do posypywania potraw.
- Wędliny i kiełbasy peklowane jedz okazjonalnie: polskie wytyczne zalecają ograniczyć mięso czerwone i przetworzone do 500 g tygodniowo i mieć co najmniej jeden dzień w tygodniu bez mięsa.
- Wybieraj wędliny z całego kawałka mięsa, na przykład szynkę, polędwicę czy schab, zamiast mielonych, w których oprócz soli i azotynów jest dużo tłuszczu i cukru.
- Od czasu do czasu zastąp wędlinę na kanapce mięsem pieczonym w domu, jajkiem albo pastą warzywną.
Szkodliwość i przeciwwskazania: sól peklowa
Sól peklowa szkodzi nie sama w sobie, tylko wtedy, gdy peklowanych wyrobów jest w jadłospisie za dużo, a także osobom, które muszą pilnować soli i azotynów.
- Osobom z nadciśnieniem szkodzi nadmiar soli z wędlin i kiełbas, bo dzienny limit soli to 5 g.
- Młodzieży, która je znacznie więcej wyrobów mięsnych niż przeciętnie, szkodliwe może być przekroczenie dopuszczalnego pobrania azotynu sodu z parówek i szynki.
- Kobietom w ciąży szkodzi surowe i niedopieczone mięso oraz surowe wędliny, na przykład szynka parmeńska czy salami, bo mogą przyczyniać się do zakażenia toksoplazmozą.
- Przy chorobach serca, nerek, wątroby i cukrzycy typu 2 duże ilości mięsa przetworzonego są szczególnie niekorzystne, więc zakres wędlin w diecie ustal z lekarzem lub dietetykiem.
Porady
- Czytaj etykiety: azotyn sodu oznaczony jako E 250 albo „sól peklująca” w składzie to znak, że wędlina była peklowana.
- Wybieraj wędliny tradycyjne z listy Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, bo mają więcej białka, mniej soli i wody, a do ich produkcji używa się mniej soli peklujących.
- Jeśli peklujesz mięso samodzielnie, trzymaj się dokładnie przepisu i nie traktuj peklosoli jak zwykłej soli kuchennej.
- Jedz wędliny z warzywami i pieczywem pełnoziarnistym, żeby wędlina była dodatkiem, a nie głównym daniem.
Najczęstsze pytania
Czy sól peklowa jest zdrowa?
Nie jest produktem prozdrowotnym, bo zawiera azotyny, a wyroby nią peklowane to mięso przetworzone. Rozsądnie jest jeść je rzadko i w niewielkich porcjach.
Czy sól peklowa szkodzi?
Szkodzi przy nadmiernym spożyciu wyrobów peklowanych: według Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej wysokie spożycie mięsa przetworzonego może zwiększać ryzyko chorób serca, udaru i cukrzycy typu 2.
Czy peklosól jest zdrowa?
Peklosól to inna nazwa soli peklowej. Hamuje groźne bakterie w mięsie, ale podnosi pobranie azotynów i soli, więc nie jest ani zdrowa, ani groźna w małej ilości.
Po co dodaje się sól peklową do wędlin?
Hamuje rozwój bakterii, między innymi Clostridium botulinum, kształtuje aromat i smak oraz utrwala różowoczerwoną barwę mięsa.
Czy dzieci mogą jeść wędliny z solą peklową?
U młodzieży średnie pobranie azotynu z dietą nie przekracza dopuszczalnego, ale ryzyko pojawia się u tych, którzy jedzą znacznie więcej wyrobów mięsnych niż przeciętnie.
