Cynk
dwie ostrygi, 28 g
Na plus
Według amerykańskich norm już dwie ostrygi o masie 28 g pokrywają referencyjne dzienne spożycie cynku i witaminy B12.
Czy ostrygi są zdrowe?
W skrócie Zdrowe z umiarem: ostrygi są niskokaloryczne i bogate w cynk, selen, witaminę B12 i białko, ale surowe mogą przenosić bakterie, więc liczy się pewne pochodzenie i ostrożność.
Ostrygi to małże morskie z rodziny ostrygowatych, które od starożytności poławia się i hoduje na jedzenie. Najczęściej jada się je na surowo, z cytryną lub octem, ale podaje się je także pieczone, gotowane, smażone i wędzone.
Słyną z cynku i opinii afrodyzjaku, a jednocześnie z ryzyka zatruć. Obie strony są prawdziwe: ostrygi filtrują wodę, więc zatrzymują to, co w niej pływa, także bakterie, dlatego pochodzenie i sposób podania mają duże znaczenie.
Spis treści
Ostrygi: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważa gęstość odżywcza: ostrygi mają niewiele kalorii, a dużo cynku, selenu, witaminy B12 i białka. Na minus stoi bezpieczeństwo surowych ostryg, które bywają nośnikiem bakterii z rodzaju Vibrio.
Selen i jod
dobre źródło
Na plus
Owoce morza, do których należą ostrygi, są źródłem selenu, cynku, jodu i miedzi.
Białko
ok. 9 g w 100 g
Na plus
Taką wartość podaje się dla ostryżycy japońskiej, a przy tym ostrygi są lekkim produktem.
Kwasy omega-3
mniej niż w tłustych rybach
Z umiarem
Ostrygi i kraby to główne skorupiaki dostarczające długołańcuchowe kwasy omega-3, ale jest ich mniej niż w tłustych rybach.
Bakterie
ryzyko przy surowych
Na minus
Ostrygi filtrują wodę, więc mogą zawierać bakterie, zwłaszcza Vibrio, szczególnie w ciepłej porze roku.
Alergeny
mięczaki to alergen
Z umiarem
Ostrygi należą do mięczaków, które w przepisach o etykietach są wymienione wśród alergenów, więc osoby uczulone muszą ich unikać.
Ile ostryg dziennie i jak jeść z głową
- Jedz ostrygi ze sprawdzonego miejsca, na przykład z restauracji, sklepu rybnego lub hodowli, w której po zbiorach trzyma się je w czystej wodzie przez 48 do 72 godzin.
- Najbezpieczniej wybieraj ostrygi gotowane, pieczone lub parowane, a surowe jedz tylko wtedy, gdy masz pewność co do ich świeżości i pochodzenia.
- Brytyjska służba zdrowia NHS nie podaje maksymalnej porcji dla skorupiaków innych niż brązowy krab, ale traktuj ostrygi jako przysmak na specjalne okazje, a nie codzienny produkt.
- Podawaj je z cytryną lub octem i pieczywem, a do tego sałatką, żeby posiłek był zbilansowany.
- Zamiast smażyć w panierce wybierz wersję gotowaną lub z grilla, bo smażenie zwiększa ilość tłuszczu.
Szkodliwość i przeciwwskazania: ostrygi
Surowe ostrygi szkodzą najczęściej przez bakterie, które mogą wywołać zatrucie pokarmowe. Największe ryzyko mają osoby z osłabioną odpornością, kobiety w ciąży i osoby uczulone na mięczaki.
- Ciąża: NHS zaleca unikać surowych skorupiaków, bo mogą zawierać bakterie lub toksyny, które wywołają zatrucie, więc jedz je wyłącznie dokładnie ugotowane.
- Osłabiona odporność: u tych osób zakażenie bakterią Vibrio vulnificus bywa groźne, dlatego surowe ostrygi są dla nich szkodliwe.
- Skaleczenia skóry podczas otwierania ostryg: bakterie mogą wywołać zakażenie skóry, które bywa ciężkie i wymaga pomocy lekarza.
- Alergia na mięczaki: nie jedz ostryg i skonsultuj się z alergologiem.
- Ostrygi smażone w panierce lub podawane w ciężkich sosach mają więcej tłuszczu niż gotowane, więc przy diecie redukcyjnej wybieraj lżejsze wersje.
Porady
- Kupuj ostrygi tylko ze sprawdzonych miejsc i pilnuj, żeby były schłodzone aż do podania.
- Sprawdzaj na opakowaniu lub w karcie dań miejsce pochodzenia, bo ostrygi pochodzą z wody, którą filtrują.
- Otwartą ostrygę zjedz od razu i nie przechowuj jej na później.
Najczęstsze pytania
Czy ostrygi są zdrowe?
Tak, jeśli jesz je z umiarem i ze sprawdzonego miejsca: dostarczają cynku, selenu, witaminy B12 i białka przy niewielu kaloriach. Surowe niosą jednak ryzyko bakterii.
Czy ostrygi szkodzą?
Dobrze ugotowane i ze sprawdzonego miejsca zwykle nie, ale surowe mogą wywołać zatrucie, zwłaszcza u osób z osłabioną odpornością i w ciąży.
Ile kalorii mają ostrygi?
Tuzin surowych ostryg to około 110 kcal, więc są lekkie, o ile nie smażysz ich w panierce ani nie podajesz w ciężkich sosach.
Czy ostrygi to afrodyzjak?
Tradycyjnie tak się o nich mówi, ale to opinia, a nie sprawdzony efekt, więc nie traktuj ostryg jak leku.
Czy ostrygi jada się tylko w miesiącach z literą r?
To dawna zasada, która ma ziarno prawdy, bo w ciepłej porze roku ostrygi psują się szybciej i częściej niosą bakterie. Dziś liczy się przede wszystkim pochodzenie i chłodzenie.
