Kasza jaglana z oznaczeniem bezglutenowym
Nie ma glutenu
Partia przebadana na zawartość glutenu, z napisem „bezglutenowa” albo ze znakiem przekreślonego kłosa. To najpewniejszy wybór przy celiakii.
Czy kasza jaglana ma gluten?
Może zawierać To zależy, proso naturalnie nie ma glutenu, ale zwykła kasza jaglana bywa zanieczyszczona na polu lub w młynie, więc przy celiakii kupuj tylko opisaną jako bezglutenowa.
Samo ziarno, z którego powstaje kasza jaglana, glutenu nie zawiera. Kaszę jaglaną robi się z łuskanego prosa, a proso nie należy do zbóż glutenowych, czyli pszenicy, żyta i jęczmienia.
Kłopot pojawia się po drodze z pola do sklepu. Między prosem mogą wyrosnąć samosiejki pszenicy lub jęczmienia, a ziarno trafia potem do młynów i na linie pakujące, które obsługują także zboża glutenowe. Polskie Stowarzyszenie Osób z Celiakią i na Diecie Bezglutenowej w swoich badaniach często wykrywa gluten właśnie w takich naturalnie bezglutenowych kaszach.
Dlatego kasza jaglana bez żadnego oznaczenia to dla osoby z celiakią loteria, a ta sama kasza z przebadanej partii jest bezpieczną podstawą obiadu, śniadania czy deseru.
Spis treści
Kasza jaglana: odmiany i produkty z glutenem i bez
Z prosa powstaje nie tylko klasyczna kasza, ale też płatki, mąka i gotowe kaszki. Każda z tych form zaczyna się od bezglutenowego ziarna, a o bezpieczeństwie decyduje młyn, zakład pakujący i dodatki. Poniżej zobaczysz, które produkty jaglane zwykle możesz kupić bez obaw, a przy których trzeba dokładnie przeczytać etykietę.
Zwykła kasza jaglana w torebkach
Może zawierać
W składzie jest tylko proso, ale bez oznaczenia nie wiesz, czy w tym samym młynie nie mielono pszenicy albo jęczmienia.
Płatki jaglane
Może zawierać
Powstają z tego samego ziarna, więc obowiązują je te same zasady: przy diecie bezglutenowej bierz tylko wersję opisaną jako bezglutenowa.
Mąka jaglana
Może zawierać
Mąki z naturalnie bezglutenowych zbóż ze sprzedaży ogólnej należą do produktów, które mogą zawierać gluten, dlatego do wypieków wybieraj certyfikowaną.
Kaszki błyskawiczne i mieszanki z prosem
Może zawierać
Obok prosa często mają płatki pszenne lub owsiane, słód albo herbatniki, więc o bezpieczeństwie decyduje pełny skład, a nie nazwa na froncie.
Jak kupić kaszę jaglaną bez glutenu
- Szukaj znaku przekreślonego kłosa z numerem licencji: oznacza produkt regularnie badany według standardu AOECS i zakład kontrolowany przez audytorów.
- Jeśli znaku nie ma, sprawdź, czy na opakowaniu jest słowo „bezglutenowa”. Producent może go użyć tylko wtedy, gdy kasza zawiera nie więcej niż 20 mg glutenu na kilogram (20 ppm).
- Obejrzyj całe opakowanie i odłóż kaszę z dopiskiem „może zawierać gluten” albo „w zakładzie używa się zbóż zawierających gluten”.
- Nie kupuj kaszy jaglanej na wagę z otwartych pojemników, bo sypkie produkty łatwo zanieczyścić przy nakładaniu.
- W domu przesyp kaszę do podpisanego, szczelnego słoika i trzymaj go na górnej półce, nad produktami z glutenem.
Czym zastąpić kaszę jaglaną na diecie bezglutenowej
Kasza gryczana bezglutenowa
Zastąpi jaglaną w wytrawnych daniach, farszach i do gulaszu. Też kupuj ją wyłącznie z oznaczeniem bezglutenowym.
Komosa ryżowa
Ma podobnie drobne ziarno, więc dobrze sprawdza się w sałatkach, kotletach warzywnych i jako dodatek do mięsa.
Ryż
Najprostszy zamiennik do słodkich zapiekanek i dań na mleku, gdy chcesz kremowej, łagodnej konsystencji.
Kasza kukurydziana z opisem bezglutenowym
Drobna kukurydziana zastąpi jaglaną w porannej kaszce i w budyniu do przełożenia ciasta.
Kasza jaglana a celiakia: na co uważać
Kasza jaglana to jedna z najcenniejszych kasz w diecie bezglutenowej: daje węglowodany złożone, białko i błonnik bez białek pszenicy, żyta czy jęczmienia. O tym, czy jest bezpieczna, decyduje jednak czystość konkretnej partii, a nie samo ziarno.
- Przy celiakii dieta wyklucza nawet śladowe ilości glutenu, dlatego skład „100% proso” bez oznaczenia bezglutenowego nie wystarcza.
- Amerykańskie badanie z 2010 roku wykazało, że 7 z 22 naturalnie bezglutenowych ziaren, nasion i mąk kupionych bez oznaczenia miało co najmniej 20 ppm glutenu.
- Przy alergii na pszenicę zwracaj uwagę na ostrzeżenia o śladach pszenicy, bo reakcję mogą wywołać także inne białka tego zboża, nie tylko gluten.
- Osoby, które stosują dietę bez glutenu bez diagnozy, powinny wiedzieć, że eliminacja glutenu przed badaniami utrudnia rozpoznanie celiakii.
Porady
- Przed gotowaniem przepłucz kaszę na sitku gorącą wodą, żeby zniknęła goryczka. Sitko do bezglutenowych kasz miej osobne, bo drobne oczka trudno domyć z resztek zwykłego makaronu.
- Gotuj kaszę w proporcji jednej szklanki na dwie szklanki wody przez około 15 minut pod przykryciem, a potem odstaw ją na kilka minut, żeby doszła.
- Gdy w tej samej kuchni powstają dania z mąką pszenną, najpierw ugotuj jaglaną dla osoby na diecie bezglutenowej i przykryj gotową porcję.
- Z ugotowanej i zmiksowanej kaszy jaglanej zrobisz gładki krem do przełożenia bezglutenowego ciasta albo spód tarty bez grama mąki.
Najczęstsze pytania
Czy proso ma gluten?
Nie, proso jest zbożem naturalnie bezglutenowym, podobnie jak ryż, kukurydza, gryka, amarantus, komosa ryżowa, teff i sorgo. Gluten występuje w pszenicy (także orkiszu), życie i jęczmieniu.
Czy kaszka jaglana dla dzieci ma gluten?
Kaszka z samego prosa glutenu nie ma. Dla dziecka na diecie bezglutenowej wybieraj jednak kaszkę opisaną jako bezglutenowa, bo kaszki zbożowe i mleczno-zbożowe z pszenicą, owsem lub jęczmieniem są na liście produktów zakazanych.
Czy jaglanka ma gluten?
Jaglanka ugotowana z bezglutenowej kaszy na mleku lub napoju roślinnym jest bezpieczna. Gluten wnoszą dopiero dodatki, na przykład granola z owsem bez certyfikatu, herbatniki albo napój owsiany.
Czym różni się kasza jaglana bezglutenowa od zwykłej?
Ziarno, smak i czas gotowania są takie same. Różnica polega na kontroli: bezglutenowa partia jest badana i spełnia prawny próg dla żywności bezglutenowej, a zwykła nie.
