Cukry wolne
limit poniżej 10% energii
Na minus
Syropy należą do cukrów wolnych. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca, by dawały mniej niż 10% energii, a najlepiej mniej niż 5%.
Czy syrop glukozowy jest zdrowy?
W skrócie Okazjonalnie: syrop glukozowy to przemysłowy słodzik, czyli cukier dodany do żywności, a Światowa Organizacja Zdrowia zaleca, by cukry wolne dawały mniej niż 10% energii z całej diety.
Syrop glukozowy to oczyszczony i zagęszczony wodny roztwór produktów rozkładu skrobi, który zawiera oprócz glukozy także maltozę i dekstryny. Produkuje się go głównie ze skrobi pszennej, kukurydzianej albo ziemniaczanej i dodaje do słodyczy, lodów, napojów, dżemów czy produktów mlecznych.
Wątpliwości budzi to, że bywa mylony z syropem glukozowo-fruktozowym, który zawiera wolną glukozę i wolną fruktozę. Oba rodzaje zalicza się do cukrów dodanych. Sprawdzamy, czym się różnią, gdzie je spotkasz i komu najłatwiej zaszkodzić.
Spis treści
Syrop glukozowy: co jest na plus, a co na minus
Na minus przeważa to, że syrop jest cukrem dodanym, który liczy się do limitu cukrów wolnych. Plusem jest tylko to, że rzadko jemy go osobno, a jego obecność łatwo sprawdzić w składzie produktu.
Skład syropu glukozowego
glukoza, maltoza, dekstryny
Z umiarem
To mieszanina powstała przez rozkład skrobi, w której oprócz glukozy są maltoza i dekstryny.
Fruktoza w syropach
42-55% w wysokofruktozowych
Z umiarem
W wysokofruktozowych syropach kukurydzianych fruktozy jest 42% albo 55%, a w europejskich napojach i słodyczach najczęściej stosuje się wersję z 42%.
Kwas moczowy
rośnie po fruktozie
Na minus
Spożycie fruktozy zwiększa stężenie kwasu moczowego we krwi, co może prowadzić do dny moczanowej i kamicy nerkowej.
Słodzone napoje
do 40 g w puszce
Na minus
Jedna puszka słodzonego napoju może zawierać do 40 g cukrów wolnych, czyli około 10 łyżeczek, więc limit łatwo przekroczyć.
Ile syropu glukozowego dziennie i jak jeść z głową
- Traktuj syrop glukozowy jak każdy inny cukier dodany: Światowa Organizacja Zdrowia zaleca ograniczyć cukry wolne do mniej niż 10% energii z całej diety, a najlepiej do mniej niż 5%, czyli około 25 g dziennie.
- Czytaj skład: syrop glukozowo-fruktozowy bywa zapisany jako izoglukoza, syrop fruktozowo-glukozowy albo syrop wysokofruktozowy.
- Najwięcej syropów jest w napojach, lodach, mrożonych deserach, słodyczach, produktach mlecznych i dżemach, więc właśnie tam sprawdzaj etykiety i wybieraj wersje bez dodatku cukrów.
- Nie zamieniaj słodzonych napojów w codzienny nawyk, bo otyłości sprzyja zwłaszcza picie napojów z syropem wysokofruktozowym.
Szkodliwość i przeciwwskazania: syrop glukozowy
Syrop glukozowy szkodzi nie sam z siebie, lecz przez nadmiar cukrów dodanych w diecie: sprzyja próchnicy i nadwadze. Szczególnie ostrożne powinny być osoby z dną moczanową, podwyższonym kwasem moczowym i kamicą nerkową; w razie wątpliwości zapytaj lekarza.
- Zęby: częste jedzenie słodyczy i napojów z syropem szkodzi zębom, bo próchnicę wiąże się z cukrami wolnymi powyżej 10% energii.
- Nadwaga i otyłość: nadmiar cukrów wolnych sprzyja nadwadze, więc taka dieta szkodzi sylwetce, a otyłości sprzyja zwłaszcza picie napojów z syropem wysokofruktozowym.
- Dna moczanowa, hiperurykemia i kamica nerkowa: fruktoza zwiększa stężenie kwasu moczowego we krwi, więc syrop z dużą ilością fruktozy może szkodzić tym osobom i powinny go unikać.
- Dzieci: w niektórych krajach cukry wolne dają im od około 12% do prawie 25% energii, więc to w dziecięcej diecie najbardziej opłaca się je ograniczać, bo nadmiar szkodzi zębom i sylwetce.
Porady
- Sprawdzaj etykiety słodzonych napojów, lodów, dżemów i deserów, bo właśnie tam syrop pojawia się najczęściej.
- Nie myl obu rodzajów: syrop glukozowy to produkt rozkładu skrobi z maltozą i dekstrynami, a glukozowo-fruktozowy zawiera wolną fruktozę.
- Pamiętaj, że do cukrów wolnych Światowa Organizacja Zdrowia zalicza też cukry z miodu, syropów, soków owocowych i koncentratów, więc zamiana jednego syropu na inny nie rozwiązuje sprawy.
Najczęstsze pytania
Czy syrop glukozowy jest zdrowy?
Nie jest ani trucizną, ani produktem zdrowym: to cukier dodany. W małych ilościach nie przeszkadza, ale cukry wolne warto ograniczać do mniej niż 10% energii.
Czy syrop glukozowy jest szkodliwy?
W nadmiarze tak, jak każdy cukier dodany: sprzyja próchnicy i nadwadze. Szczególnie ostrożne powinny być osoby z dną moczanową i hiperurykemią.
Czy syrop glukozowo-fruktozowy jest zdrowy?
Też niczym korzystnym się nie wyróżnia. To płynna mieszanina wolnej glukozy i wolnej fruktozy, która słodzi napoje, lody, słodycze, dżemy i produkty mleczne, i liczy się do limitu cukrów wolnych.
Czym różni się syrop glukozowy od glukozowo-fruktozowego?
Syrop glukozowy zawiera oprócz glukozy maltozę i dekstryny, a glukozowo-fruktozowy wolną glukozę i wolną fruktozę. Gdy fruktozy jest ponad 50%, mówimy o syropie fruktozowo-glukozowym.
Czy syrop glukozowo-fruktozowy jest gorszy od cukru?
Słodkością jest zbliżony do cukru, a limit cukrów wolnych obejmuje oba. Ważniejsze od rodzaju słodzika jest to, ile słodkich napojów i przekąsek jesz.
Z czego robi się syrop glukozowy?
Głównie ze skrobi zbóż, takich jak pszenica i kukurydza, albo ze skrobi ziemniaczanej, metodą enzymatyczną.
