W skrócieGalaretowata, matowa warstwa na wierzchu octu jabłkowego to matka octowa, zjawisko pożądane i niegroźne, a pleśń to inny, puszysty nalot, przy którym cały ocet trzeba wylać.
Domowy ocet jabłkowy powstaje z jabłek zalanych wodą z cukrem, w słoju przykrytym gazą, a w trakcie fermentacji na powierzchni dzieje się sporo: piana, osad, a z czasem galaretowata warstwa. Łatwo wtedy pomyśleć, że to pleśń.
Prawdziwa pleśń to puszysty nalot, zwykle zielony, biały lub czarny, taki jak na innych produktach. Gdy pojawi się w nastawie, prawdopodobnie nie zachowano czystości, a ocet nadaje się tylko do wylania.
Najważniejsze jest odróżnienie matki octowej od pleśni: matka to galaretowata, matowa warstwa, a pleśń to puszysty, kolorowy nalot. Matkę możesz zostawić albo zebrać do kolejnej partii, a ocet z pleśnią wylewasz w całości.
Galaretowata, matowa warstwa na wierzchu
to matka octowa, zostaw lub zbierz
Da się uratować
Gdy zapach nastawu zmienia się na octowy, na powierzchni może pojawić się taka warstwa. To pożądane zjawisko, świadczące o prawidłowym przebiegu procesu, choć nie zawsze powstaje.
Pleśń na powierzchni nastawu
wylej cały nastaw
Wyrzuć
Jeśli w słoju pojawi się pleśń, zawartość trzeba wylać i zacząć od początku, sprawdziwszy, co poszło nie tak, na przykład czy zachowano sterylność.
Osad na dnie butelki z octem
to osad, ocet zdatny
Da się uratować
Z biegiem czasu na dnie może pojawić się naturalny osad, który nie świadczy o zepsuciu octu.
Mętny, nieklarowny ocet
mętność jest normalna
Da się uratować
Naturalny ocet jabłkowy jest mętny, a klarowność zwykle oznacza, że producent go przefiltrował.
Piana na początku fermentacji
to normalna piana
Da się uratować
W pierwszych tygodniach może pojawić się piana i winno-alkoholowy zapach, co jest prawidłowym objawem fermentacji alkoholowej.
Ocet pachnący pleśnią lub zawiesisty
wylej ocet
Wyrzuć
Gotowy ocet nie powinien pachnieć pleśnią ani być zawiesisty. Jeśli tak jest, nie używaj go i sprawdź, co poszło nie tak.
Co zrobić krok po kroku, gdy zobaczysz pleśń
Obejrzyj powierzchnię nastawu przy dobrym świetle i oceń, czy warstwa jest galaretowata i matowa, czy puszysta i kolorowa.
Jeśli podejrzewasz pleśń, nie wąchaj nastawu z bliska, bo zarodniki mogą wywołać kłopoty z oddychaniem.
Przy pleśni wylej całość i nie próbuj zdejmować jej łyżką.
Słój, gazę i łyżkę umyj i wyparz przed następnym nastawem.
Jeśli ocet jest dobry, matkę octową możesz przełożyć łyżką do małego słoiczka, zalać odrobiną gotowego octu i użyć do kolejnej partii.
Pleśń czy nie: jak rozpoznać i jak jej zapobiegać
Z pleśnią mylone są matka octowa, osad i piana, a wszystkie trzy są normalne. Pleśni unikniesz dzięki czystości, przykryciu gazą i dostępowi tlenu.
Matka octowa nie zawsze powstaje, a czasem jest tylko cienką, delikatną warstwą, i nie ma w niej nic złego.
Słój przykryj kilkoma warstwami gazy lub czystą ściereczką i zabezpiecz gumką, aby powietrze docierało do nastawu, a owocówki nie.
Nastaw mieszaj czystą, drewnianą lub plastikową łyżką.
Kawałki jabłek nie powinny wystawać ponad płyn, więc dociśnij je wyparzonym talerzykiem.
Porady
Dobrze przygotowany i przechowywany domowy ocet jabłkowy bywa bardzo trwały i może stać nawet kilka lat.
Przechowuj go w szklanych, szczelnie zamkniętych butelkach, w chłodnym i ciemnym miejscu; lodówka nie jest konieczna.
Unikaj metalowych zakrętek, bo mogą korodować od kwasu.
Najczęstsze pytania
Jak wygląda pleśń na occie jabłkowym?
Jak puszysty nalot, najczęściej zielony, biały lub czarny. Matka octowa to za to galaretowata i matowa warstwa.
Czy matkę octową można zachować?
Tak. Zbierz ją łyżką z wierzchu octu przed filtracją, włóż do małego słoiczka i zalej odrobiną gotowego octu.
Czy ocet jabłkowy może się zepsuć?
Dobrze zrobiony ocet jest bardzo trwały. Zepsucie zdradza zapach pleśni albo zawiesistość.
Dlaczego w nastawie octu pojawia się pleśń?
Najczęściej dlatego, że nie zachowano czystości. Pilnuj też, żeby owoce nie wystawały ponad płyn.
Co jeśli spróbowałem spleśniałego octu?
Przypadkowe spożycie niewielkiej ilości zwykle nie powoduje dolegliwości. Jeśli pojawią się biegunka, nudności lub duszność, trzeba zgłosić się do lekarza.