Kalorie
7 kcal w gramie
Na minus
To prawie tyle samo co w gramie tłuszczu, a wiele drinków ma jeszcze cukier lub inne kaloryczne dodatki.
Czy alkohol jest zdrowy?
W skrócie Lepiej unikać: Światowa Organizacja Zdrowia podkreśla, że nie ma formy picia alkoholu wolnej od ryzyka, a sam alkohol jest uznanym czynnikiem rakotwórczym, więc jeśli już sięgasz po kieliszek, traktuj to jako rzadki wyjątek.
Alkohol, czyli etanol, to składnik piwa, wina i napojów spirytusowych. W kulturze towarzyszy rodzinnym uroczystościom i kolacjom, dlatego łatwo uznać go za zwykły dodatek do jedzenia, a nie substancję, która działa na cały organizm.
Wątpliwości wracają co jakiś czas wraz z głosami, że umiarkowane picie jest korzystne dla serca. Nowsze podsumowania nie potwierdzają takich korzyści w sposób, który przeważałby nad ryzykiem, dlatego pytanie o zdrowie brzmi dziś raczej: ile ryzyka jestem gotów zaakceptować.
Spis treści
Alkohol: co jest na plus, a co na minus
Na plus trudno wskazać cokolwiek, co uzasadniałoby picie ze względu na zdrowie. Przeważają minusy: kalorie, ryzyko nowotworów, obciążenie wątroby i gorsza regeneracja, a ryzyko łagodzi tylko niewielka ilość i rzadkie okazje.
Ryzyko nowotworów
uznany czynnik rakotwórczy
Na minus
Alkohol zwiększa ryzyko kilku nowotworów, między innymi piersi, wątroby, przełyku i jelita grubego. Według szacunków w 2019 roku do alkoholu przypisano 4,4% rozpoznanych nowotworów na świecie.
Wątroba
stłuszczenie i marskość
Na minus
Wątroba jest głównym miejscem metabolizmu alkoholu, a nadużywanie prowadzi do jej stłuszczenia, zapalenia i marskości.
Regeneracja i sen
gorsza po wysiłku
Na minus
Alkohol obniża zdolność do resyntezy glikogenu, pogarsza nawodnienie i skraca czas spędzony we śnie głębokim, choć po kilku drinkach łatwiej zasnąć.
Mała ilość
do dwóch drinków
Z umiarem
U osób aktywnych fizycznie do dwóch drinków, jeśli nie pojawiają się zbyt często, nie powinno istotnie pogarszać wydolności. To jednak nie znaczy, że są one obojętne dla zdrowia.
Ile alkoholu dziennie i jak jeść z głową
- Najbezpieczniej nie pić wcale: nie ma formy picia wolnej od ryzyka, a nawet niewielkie ilości niosą pewne ryzyko.
- Jeśli sięgasz po alkohol, ogranicz ilość i częstotliwość, bo to od nich oraz od twojego zdrowia, wieku i płci zależy poziom ryzyka.
- Mierz porcje: jeden drink to kufel piwa (500 ml), kieliszek wódki lub innego mocnego alkoholu (50 ml) albo kieliszek wina (175 ml).
- Odsuwaj okazje do picia od treningów i zawodów, a po kieliszku nie siadaj za kierownicą.
Szkodliwość i przeciwwskazania: alkohol
Alkohol szkodzi nie tylko przy nadużywaniu. Ryzyko dotyczy wątroby, serca, układu nerwowego i zdrowia psychicznego, a przy niektórych stanach i chorobach każda ilość jest niewskazana.
- Kobiety w ciąży nie powinny pić, bo alkohol zwiększa ryzyko płodowego zespołu alkoholowego, poronienia i porodu przedwczesnego.
- Przy chorobach wątroby jednym z podstawowych zaleceń jest rezygnacja z alkoholu, ze względu na jego toksyczne działanie.
- Systematyczne picie, nawet w niewielkich ilościach, prowadzi do fizycznego uzależnienia, a nagłe odstawienie powoduje zespół abstynencyjny.
- Osoby młode są szczególnie narażone na skutki alkoholu, więc dla nich alkohol jest szczególnie szkodliwy.
- Alkohol zwiększa też ryzyko wypadków, upadków, utonięć i zachowań agresywnych, które szkodzą także osobom wokół.
Porady
- Nie licz na korzyść dla serca: nie istnieją badania, które wykazywałyby, że rzekome pozytywne działanie umiarkowanego picia przeważa nad ryzykiem raka.
- Na mrozie nie rozgrzewaj się alkoholem, bo złudne uczucie ciepła szybko ustępuje przyspieszonemu wychłodzeniu ciała.
- Do kolacji wybierz wodę z cytryną, herbatę lub napój bezalkoholowy, a drinki zostaw na wyjątkowe okazje.
Najczęstsze pytania
Czy alkohol jest zdrowy?
Nie. Według Światowej Organizacji Zdrowia nie ma formy picia alkoholu wolnej od ryzyka, a nawet niskie ilości mogą szkodzić.
Czy alkohol jest szkodliwy?
Tak, i to nie tylko przy nadużywaniu. Alkohol uznano za czynnik rakotwórczy, obciąża wątrobę i wiąże się z chorobami serca oraz zaburzeniami psychicznymi.
Czy kieliszek alkoholu dziennie jest zdrowy?
Nie ma dowodów, że taka ilość chroni zdrowie. Autorzy dużego badania z 2023 roku stwierdzili, że żadna ilość alkoholu nie chroni przed chorobami ani nie wydłuża życia.
Czy alkohol tuczy?
Dokłada kalorii, bo gram alkoholu ma 7 kcal, a przy piciu zwykle jemy więcej. Dodatkowo alkohol hamuje wykorzystanie kwasów tłuszczowych jako źródła energii.
Czy alkohol szkodzi wątrobie?
Tak. Nadużywanie alkoholu prowadzi do stłuszczenia, zapalenia i marskości wątroby, a przy chorobach tego narządu zaleca się całkowitą rezygnację z picia.
Czy alkohol w ciąży jest bezpieczny?
Nie. Picie w ciąży zwiększa ryzyko spektrum alkoholowych zaburzeń płodu, a także poronienia, urodzenia martwego dziecka i porodu przedwczesnego.
