W skrócieZdrowe z umiarem: warzywa z rosołu są niskokaloryczne i dostarczają błonnika, ale po długim gotowaniu oddały wywarowi część składników i bywają rozgotowane oraz osolone.
Warzywa z rosołu to włoszczyzna po ugotowaniu: marchew, pietruszka, seler i por, czasem z kawałkiem kapusty włoskiej lub cebuli. Zazwyczaj wyławia się je z garnka po obiedzie i wykorzystuje do sałatki, pasztetu, kotletów albo zjada jako dodatek.
Wątpliwość brzmi: skoro to, co najlepsze, przeszło do wywaru, czy w warzywach coś jeszcze zostało? Odpowiedź jest pośrednia. Błonnik i część składników zostają, ale mniej niż w świeżych, a stopień rozgotowania i sól wpływają na ich wartość.
Na plus przeważa błonnik i niska energia, na minus utrata rozpuszczalnych składników w wywarze i skłonność do rozgotowania. Dlatego warzywa z rosołu są dobrym dodatkiem do jadłospisu, ale nie powinny być jedynym źródłem warzyw.
Składniki przeniesione do wywaru
większość przechodzi do rosołu
Z umiarem
Przy powolnym gotowaniu większość składników zawartych w mięsie i warzywach przechodzi do wywaru. Warzywa tracą więc część rozpuszczalnych składników, ale rosół na tym korzysta, dlatego nie warto wylewać go razem z wodą.
Błonnik i energia
lekkie, nieduża kaloryczność
Na plus
Warzywa mają niską wartość energetyczną i są źródłem błonnika, który wspiera pracę jelit. Po ugotowaniu zachowują tę zaletę.
Indeks glikemiczny
marchewka: 16 surowa, 49 ugotowana
Z umiarem
Obróbka podnosi indeks glikemiczny: marchewka surowa ma IG 16, a pokrojona w kostkę i ugotowana 49. Rozgotowywanie warzyw zwiększa go jeszcze bardziej, więc przy cukrzycy lepiej wyjmować je z rosołu na pół twarde.
Sól z wywaru
zależy od doprawienia rosołu
Z umiarem
Warzywa gotowane w osolonym wywarze są doprawione, a dorosły nie powinien przekraczać 5 g soli dziennie. Dosalaj więc oszczędnie lub wcale.
Skład włoszczyzny
marchew, pietruszka, seler, por
Na plus
Do włoszczyzny należą korzenie marchwi, pietruszki i selera oraz liście pora, a bywa też kapusta włoska i cebula. To różnorodny zestaw warzyw, który po ugotowaniu można zjeść jako dodatek do obiadu.
Ile warzyw z rosołu dziennie i jak jeść z głową
Jedz warzywa z rosołu zamiast wyrzucać: dodaj je do sałatki, zblenduj z kaszą na pastę albo podaj jako dodatek do mięsa.
Pilnuj całej diety: zalecenie to co najmniej 400 g warzyw i owoców dziennie, z czego trzy czwarte mają stanowić warzywa, a warzywa z rosołu to tylko jedna z porcji.
Jeśli gotujesz rosół często, wyjmuj część warzyw wcześniej, gdy są na pół twarde: Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej radzi unikać rozgotowywania.
Dołóż do talerza surowe warzywa, na przykład surówkę z kapusty lub marchwi, bo świeże dają to, co zostało w wywarze.
Szkodliwość i przeciwwskazania: warzywa z rosołu
Warzywa z rosołu nie są szkodliwe dla zdrowych osób, ale w kilku sytuacjach warto zachować ostrożność, głównie ze względu na sól i stopień rozgotowania.
Przy nadciśnieniu i chorobach serca szkodzi nadmiar soli, więc warzywa z mocno osolonego rosołu jedz oszczędnie i nie dosalaj.
Przy cukrzycy i insulinooporności bardzo miękkie, rozgotowane warzywa korzeniowe podnoszą glikemię mocniej niż surowe, dlatego łącz je z białkiem i surówką.
Nie traktuj ich jako jedynego źródła warzyw, bo po długim gotowaniu są uboższe w składniki rozpuszczalne w wodzie.
Porady
Dodawaj warzywa do rosołu w całości, bez krojenia na drobno, żeby po wyjęciu nie rozpadły się całkiem.
Wywar zachowaj do zup i sosów, a warzywa zjedz tego samego lub następnego dnia, przechowując je w lodówce.
Doprawiaj świeżymi ziołami, a nie kostką bulionową, żeby ograniczyć sól.
Najczęstsze pytania
Czy warzywa z rosołu są zdrowe?
Są zdrowe z umiarem. Mają błonnik i niewiele kalorii, ale po długim gotowaniu oddały część składników wywarowi, więc nie zastąpią świeżych warzyw.
Czy warzywa z rosołu są szkodliwe?
Nie, ale szkodliwa może być zawarta w nich sól przy nadciśnieniu oraz rozgotowanie przy cukrzycy, gdy podnosi indeks glikemiczny.
Czy w warzywach z rosołu zostają witaminy?
Część zostaje, ale większość składników z mięsa i warzyw przechodzi podczas gotowania do wywaru. Dlatego warto wypić rosół i nie wylewać go.
Z czego składa się włoszczyzna?
Z korzeni marchwi, pietruszki i selera oraz liści pora, czasem z kapustą włoską i cebulą.
Jak gotować warzywa, żeby były zdrowsze?
Gotuj je do stanu na pół twardego i unikaj rozgotowywania, bo wtedy ich indeks glikemiczny jest niższy.