Kapusta
30 kcal w 100 g kapusty
Na plus
Kapusta jest niskokaloryczna, a 100 g dostarcza średnio 30 kcal i 47 mg witaminy C. Zawiera też znaczną ilość błonnika pokarmowego.
Czy łazanki są zdrowe?
W skrócie Zdrowe z umiarem: łazanki z kapustą to sycące danie z makaronu i warzywa, ale tradycyjny dodatek słoniny, boczku lub kiełbasy robi z nich tłustą i słoną potrawę, więc gotuj je lżej i w rozsądnej porcji.
Łazanki to rodzaj makaronu z twardego, przeschniętego ciasta pokrojonego w kwadraciki. W polskiej kuchni podaje się je najczęściej z kapustą, grzybami, mięsem albo kiełbasą, a tradycyjnie z przesmażoną słoniną lub boczkiem. Nazwa oznacza więc zarówno sam makaron, jak i całe danie.
Łazanki bywają też składnikiem tradycyjnej wigilijnej zupy grzybowej. O ich wartości decydują dodatki: kapusta dodaje warzyw i błonnika, a tłusta słonina, boczek i kiełbasa dokładają tłuszczu, soli i mięsa przetworzonego.
Spis treści
Łazanki: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważa kapusta, która dostarcza warzyw, błonnika i witaminy C, na minus tłuste i słone dodatki. Ocena łazanek zależy od proporcji: więcej kapusty i grzybów, mniej boczku i kiełbasy oraz rozsądna porcja makaronu.
Makaron
skrobiowa baza dania
Z umiarem
Łazanki to makaron z przeschniętego ciasta, czyli dodatek skrobiowy. Najlepiej łączyć go z dużą ilością świeżych lub mrożonych warzyw, żeby powstał pełny posiłek.
Słonina i boczek
tłuszcz zwierzęcy do przesmażania
Na minus
Tradycyjnie łazanki podaje się z przesmażoną słoniną lub boczkiem. O tym, czy danie z kapustą jest ciężkostrawne, decyduje sposób przygotowania i dodatki, takie jak tłuste mięso czy wędliny.
Kiełbasa i wędliny
dużo soli
Na minus
Wędliny należą do produktów, które dostarczają dużo soli. Dzienny limit soli ze wszystkich produktów to 5 g, czyli płaska łyżeczka do herbaty.
Przyprawy
kminek i majeranek pomagają
Na plus
Wzdymające działanie warzyw kapustnych zmniejszają niektóre przyprawy, między innymi kminek, imbir, majeranek, oregano i anyż.
Gotowa wersja
dania gotowe często słone i tłuste
Z umiarem
Gotowe dania zawierają zwykle mało warzyw, a często więcej cukrów prostych, soli i tłuszczów, w tym nasyconych. Wybieraj te o krótkim, prostym składzie albo gotuj łazanki w domu.
Ile łazanek dziennie i jak jeść z głową
- Odwróć proporcje względem tradycji: dużo kapusty i grzybów, mało makaronu i niewielka porcja boczku lub kiełbasy.
- Zamiast przesmażać wszystko na słoninie, użyj odrobiny oleju, a mięso podsmaż osobno i dodaj tyle, ile potrzeba do smaku.
- Dopraw kminkiem, majerankiem albo oregano, bo zmniejszają wzdymające działanie kapusty.
- Ogranicz solenie, bo wędliny już dostarczają soli, a dzienny limit soli ze wszystkich produktów to 5 g.
Szkodliwość i przeciwwskazania: łazanki
Łazanki szkodzą głównie wtedy, gdy są tłuste i słone, czyli z dużą ilością słoniny, boczku i kiełbasy. Ostrożność zachowaj przy nadciśnieniu, chorobach serca i wrażliwym układzie pokarmowym.
- Łazanki z tłustym mięsem i kiełbasą szkodzą przy nadciśnieniu i chorobach serca, bo mogą dostarczać dużo tłuszczu i soli.
- Kapusta bywa szkodliwa dla osób, które po niej mają wzdęcia, bo warzywa kapustne działają wzdymająco, szczególnie w towarzystwie śmietany, tłustego mięsa albo smażonych grzybów.
- Związki z warzyw kapustnych mogą wchodzić w interakcje z lekami. Przy stałych lekach, chorobach przewodu pokarmowego albo po operacjach zapytaj lekarza lub dietetyka o ilość kapusty w diecie.
- Gotowe łazanki z półproduktów szkodzą solą i tłuszczem, jeśli jesz je często, bo gotowe dania zwykle zawierają więcej soli i tłuszczów niż domowe.
Porady
- Do domowych łazanek wybieraj makaron razowy albo pełnoziarnisty, jeśli lubisz jego smak.
- Kupując gotowe łazanki, czytaj skład i wybieraj te z krótką listą składników, bez wzmacniaczy smaku.
- Podawaj łazanki z surówką albo kiszonką, żeby zwiększyć porcję warzyw.
Najczęstsze pytania
Czy łazanki są zdrowe?
Zdrowe z umiarem. Z kapustą i grzybami to sycące danie, ale słonina, boczek i kiełbasa dokładają tłuszczu i soli, więc ogranicz ich ilość i unikaj dużych porcji.
Czy łazanki są szkodliwe?
Szkodzą wtedy, gdy są bardzo tłuste i słone albo gdy jesz je codziennie. Dla większości osób porcja łazanek z dużą ilością kapusty od czasu do czasu nie jest problemem.
Czy łazanki z kapustą są zdrowe?
Tak, w rozsądnej porcji. Kapusta jest niskokaloryczna i ma witaminę C oraz błonnik, ale wzdyma, więc dopraw ją kminkiem lub majerankiem.
Co to są łazanki?
To rodzaj makaronu z przeschniętego ciasta pokrojonego w kwadraciki, a także danie z tym makaronem, kapustą, grzybami, mięsem lub kiełbasą. Łazanki bywają też dodatkiem do wigilijnej zupy grzybowej.
Czym zastąpić boczek w łazankach?
Odrobiną oleju, podsmażonymi grzybami albo niewielką ilością chudego mięsa. Dopraw kminkiem lub majerankiem, a danie nadal będzie aromatyczne.
Czy łazanki są ciężkostrawne?
To zależy od dodatków. O ciężkostrawności decyduje sposób przygotowania, na przykład śmietana, tłuste mięso, wędliny albo smażone grzyby, a nie sama kapusta.
