Cukier
ok. 70% cukru
Na minus
W procesie kandyzacji owoce nasącza się cukrem do około 70-72%, używając syropu z sacharozy i glukozy o wzrastającym stężeniu.
Czy owoce kandyzowane są zdrowe?
W skrócie Okazjonalnie: owoce kandyzowane są wielokrotnie nasączane syropem, więc dostarczają głównie cukru i bliżej im do słodyczy niż do świeżych owoców, dlatego traktuj je jak dodatek do wypieków.
Owoce kandyzowane to owoce, rzadziej inne części roślin, zakonserwowane przez wielokrotne smażenie w coraz bardziej słodkim syropie. Kandyzować można całe owoce, ich części, a nawet kwiaty i łodygi. Trafiają do ciast i deserów jako dodatek.
Wątpliwość jest prosta: owoc z natury jest zdrowy, ale po kandyzacji jest nasączony cukrem. Dlatego pytanie nie brzmi, czy owoce są dobre, tylko czy porcja kandyzowanych mieści się w limicie cukrów wolnych. Poniżej rozpisujemy, co przemawia za nimi, a co przeciw.
Spis treści
Owoce kandyzowane: co jest na plus, a co na minus
Na minus przeważa cukier, który stanowi większość produktu, oraz wysoki stopień przetworzenia. Na plus działa to, że w niewielkiej ilości, jako dodatek do ciasta, łatwo wpisują się w limit cukrów wolnych.
Przetworzenie
wysokie, kilka kąpieli w syropie
Na minus
Owoce są kilkukrotnie zanurzane w syropie o coraz większym stężeniu, więc to produkt daleki od świeżego owocu.
Porównanie ze świeżymi owocami
świeże wypadają lepiej
Z umiarem
Owoce zawierają błonnik, który wydłuża trawienie i spowalnia tempo wchłaniania cukrów. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej uznaje spożywanie owoców w całości za najbardziej optymalne.
Limit cukrów wolnych
poniżej 10% energii
Z umiarem
WHO zaleca, by cukry wolne dawały mniej niż 10% energii, a zejście poniżej 5%, czyli około 25 g dziennie, daje dodatkowe korzyści. Do limitu nie wlicza się cukrów naturalnie występujących w świeżych, nieprzetworzonych owocach, więc cukier z kandyzowanych owoców warto liczyć.
Zęby
ryzyko próchnicy rośnie z cukrem
Na minus
WHO wskazuje na wyższą częstość próchnicy, gdy cukry wolne dają więcej niż 10% energii, niż gdy dają mniej.
Rola w kuchni
dodatek, nie przekąska
Na plus
Kandyzowane owoce są dodatkiem do ciast i deserów. W małej ilości mogą urozmaicić wypieki, jeśli resztę diety opierasz na świeżych owocach.
Ile owoców kandyzowanych dziennie i jak jeść z głową
- Traktuj kandyzowane owoce jako dodatek do ciasta lub deseru, a nie przekąskę do podjadania. To produkt na okazje.
- Pilnuj cukru w całym dniu: WHO radzi ograniczyć go do 10% energii, co przy 2000 kcal daje około 200 kcal, czyli 10-12 łyżeczek białego cukru.
- Do domowych słodyczy wybieraj raczej suszone owoce niesiarkowane i niekandyzowane albo dojrzałego banana, który sklei składniki.
- W przepisie dodawaj mniej kandyzowanych owoców, niż podaje lista składników, i dołóż orzechy lub świeże owoce.
Szkodliwość i przeciwwskazania: owoce kandyzowane
Owoce kandyzowane szkodzą głównie przez cukier, więc najbardziej uważać powinny osoby z cukrzycą, nadwagą i dzieci. Nadmiar słodyczy odbija się też na zębach i na jakości całej diety.
- Przy cukrzycy, insulinooporności i nadwadze cukier z kandyzowanych owoców może szkodzić, bo ograniczanie cukru jest istotne w chorobach takich jak otyłość i cukrzyca. Porcję ustal z lekarzem lub dietetykiem.
- Dzieciom i osobom skłonnym do próchnicy częste jedzenie kandyzowanych owoców szkodzi zębom, bo WHO łączy nadmiar cukrów wolnych z próchnicą.
- Duże ilości słodyczy mogą wypierać z jadłospisu witaminy i składniki mineralne, bo dieta bogata w cukier może prowadzić do niedoboru wapnia, magnezu, żelaza i cynku.
Porady
- Czytaj skład i wybieraj produkty, które zawierają mniej cukru.
- Zamiast kandyzowanych kupuj suszone owoce niesiarkowane i niekandyzowane, ale pamiętaj, że suszone też skupiają cukier i jedz je w niewielkich ilościach.
- Do ciast używaj częściej świeżych owoców, bo owoc zjedzony w całości daje mniej gwałtowny wzrost glukozy we krwi niż sok z tych owoców.
Najczęstsze pytania
Czy owoce kandyzowane są zdrowe?
Nie w takim sensie jak świeże. To owoce nasączone syropem, więc są głównie źródłem cukru i lepiej traktować je okazjonalnie, jako dodatek do wypieków.
Czy kandyzowane owoce są zdrowe w cieście?
W małej ilości mieszczą się w diecie, ale samo ciasto też dokłada cukier, więc licz łączną ilość cukru z całego deseru.
Czy owoce kandyzowane są szkodliwe?
Nie są szkodliwe w małych ilościach. Szkodzi częste jedzenie dużych porcji, bo cukier sprzyja próchnicy i utrudnia zmieszczenie się w limicie cukrów wolnych.
Czym jest kandyzowanie owoców?
To utrwalanie przez wielokrotne smażenie w coraz słodszym syropie. Wyróżnia się owoce kandyzowane z matową powłoką, glazurowane o szklistej powłoce karmelu i obsypane cukrem owoce karmelizowane.
Czy kandyzowane owoce to to samo co suszone?
Nie, bo kandyzowane są nasączane syropem. Suszone owoce też są skoncentrowanym źródłem cukru, ponieważ po ususzeniu zmniejszają objętość, ale nie zawartość cukrów.
Ile owoców kandyzowanych można zjeść dziennie?
Nie ma osobnej normy. Liczy się całkowita ilość cukrów wolnych w diecie, więc traktuj je jako dodatek i sprawdzaj na etykiecie, ile mają cukru.
