Energia
22-31 kcal w 100 g
Na plus
Grzyby są niskoenergetyczne, porównywalnie do większości warzyw, nie zawierają cholesterolu. Wartość zależy od tabeli: w jednej surowa pieczarka ma 22 kcal, w drugiej 31 kcal w 100 g.
Czy pieczarki surowe są zdrowe?
W skrócie Zdrowe z umiarem: surowe pieczarki są niskokaloryczne i zwykle bezpieczne, jeśli są świeże, dobrze umyte i obrane, ale po obróbce cieplnej są bezpieczniejsze, a spór o agarytynę nadal trwa.
Surowe pieczarki to świeże kapelusze jedzone bez obróbki cieplnej, na przykład w sałatce, na kanapce albo jako dodatek do carpaccio. Mówi się tak też o pieczarkach prosto z opakowania, zanim trafią na patelnię.
Wątpliwości biorą się ze starych doniesień o agarytynie, pochodnej hydrazyny, oraz z higieny. Dobre pytanie brzmi więc nie tylko, czy surowe pieczarki są toksyczne, ale też czy da się je zjeść bez ryzyka.
Spis treści
Pieczarki surowe: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważa mała kaloryczność i skład pieczarki, na minus higiena i ślady hydrazyn. Surowe pieczarki można jeść, jeśli są świeże i dobrze przygotowane, ale gotowane są mikrobiologicznie bezpieczniejsze dla wszystkich.
Białko
3,09 g w 100 g
Na plus
Białko grzybów ma pełny skład aminokwasów, ale jego przyswajalność może być mniejsza niż białek roślinnych z innych źródeł. Nie traktuj więc pieczarek jako podstawowego źródła białka w posiłku.
Potas
318 mg w 100 g
Na plus
Pieczarka zawiera potas, który jest ważny dla gospodarki wodno-elektrolitowej. Osoby z chorobami nerek powinny zapytać lekarza o porcje.
Agarytyna
ślady, spór naukowy
Z umiarem
W pieczarkach występują śladowe ilości pochodnych hydrazyny, w tym agarytyny. Starsze badania odradzały jedzenie surowych pieczarek, nowsze nie wskazują, by agarytyna sprzyjała nowotworom, a jej ilość spada po zbiorze, przy przechowywaniu i obróbce cieplnej.
Bakterie z powierzchni
ryzyko przy nieumytych
Na minus
Podczas przechowywania na pieczarkach mogą pojawić się bakterie, także chorobotwórcze. Dlatego surowe pieczarki trzeba dokładnie umyć i obrać ze skórki, a obróbka cieplna zabija bakterie.
Ile pieczarek surowych dziennie i jak jeść z głową
- Jedz surowe pieczarki jako dodatek do sałatki lub kanapki, w niewielkiej ilości. Nie ma ustalonej dziennej porcji.
- Wybieraj jędrne, jasne kapelusze bez śluzu i ciemnych plam i zjedz je w kilka dni od zakupu.
- Przed jedzeniem na surowo umyj pieczarki, obierz skórkę z kapelusza i oskrob nóżki.
- Na co dzień częściej sięgaj po pieczarki pieczone, duszone lub grillowane, z małą ilością tłuszczu i soli.
Szkodliwość i przeciwwskazania: pieczarki surowe
Surowe pieczarki rzadko szkodzą zdrowym osobom, ale ryzyko rośnie, gdy są nieświeże lub nieumyte. Ostrożność dotyczy osób z osłabioną odpornością i z chorobami nerek.
- Nieświeże, śliskie i ciemniejące pieczarki wyrzuć. Po kilku dniach przechowywania mogą się na nich namnażać bakterie, które szkodzą jelitom.
- Osoby z osłabioną odpornością powinny wybrać pieczarki po obróbce cieplnej zamiast surowych.
- Przy chorobach nerek zapytaj lekarza o porcje pieczarek, bo mają potas.
- Nie myl pieczarek z grzybami leśnymi. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej nie rekomenduje grzybów leśnych w diecie dzieci do 12 roku życia z powodu ryzyka pomyłki i zatrucia.
Porady
- Kupuj pieczarki w całości, nie krojone, i trzymaj w papierowej torebce w lodówce.
- Do surówki skrop pieczarki sokiem z cytryny, żeby nie ściemniały.
- Jeśli masz wątpliwości co do świeżości, usmaż je lub upiecz zamiast jeść na surowo.
- Do kanapki łącz pieczarki z ogórkiem, rzodkiewką i ziołami, zamiast dodawać majonez.
Najczęstsze pytania
Czy surowe pieczarki są zdrowe?
Są niskokaloryczne i dostarczają potasu, ale nie są lepsze od gotowanych. Zdrowe z umiarem, o ile są świeże i dobrze umyte.
Czy surowe pieczarki szkodzą?
Zdrowym osobom świeże, umyte i obrane zwykle nie szkodzą. Mogą zaszkodzić nieświeże albo brudne, bo namnażają się na nich bakterie.
Czy surowe pieczarki są rakotwórcze?
Starsze badania ostrzegały przed pochodnymi hydrazyny w pieczarkach, ale nowsze nie wskazują, by agarytyna sprzyjała nowotworom. Ilość agarytyny spada po zbiorze i po obróbce cieplnej.
Czy można jeść surowe pieczarki w sałatce?
Można, po dokładnym umyciu i obraniu. Jeśli masz osłabioną odporność, bezpieczniej wybrać pieczarki po obróbce cieplnej.
Czy dzieci mogą jeść pieczarki?
Grzyby hodowlane, takie jak pieczarki, można wprowadzać już w czasie rozszerzania diety, według zaleceń NHS po 6 miesiącu życia. Nie powinny jednak być jednym z pierwszych pokarmów i podawaj je w niewielkiej ilości.
