Kofeina
brak kofeiny
Na plus
Kawa zbożowa jej nie zawiera, więc nie drażni błony śluzowej żołądka i możesz ją pić także wieczorem.
Czy kawa zbożowa z mlekiem jest zdrowa?
W skrócie Zdrowa z umiarem: kawa zbożowa z mlekiem nie ma kofeiny i jest łagodna dla żołądka, ale zawiera gluten i niewielkie ilości akryloamidu, więc lepiej pić ją rozsądnie, a nie bez końca.
Kawa zbożowa to napój z prażonych ziaren, najczęściej żyta, jęczmienia, cykorii i buraka cukrowego. Pachnie podobnie jak kawa, ale jej nie zawiera, dlatego od pokoleń gości na polskich stołach jako poranny napój także dla dzieci. Z mlekiem robi się z niej łagodny, kremowy napój do śniadania.
Wątpliwości dotyczą dwóch rzeczy. Pierwsza to prażenie zbóż, w którym powstaje akryloamid, a druga to sam dodatek mleka, który jedni uważają za wzbogacenie, a inni za problem. Warto spojrzeć na oba wątki spokojnie i bez straszenia, bo wiele zależy od ilości i od tego, czego dokładnie potrzebuje twój organizm.
Spis treści
Kawa zbożowa z mlekiem: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważa brak kofeiny i bardzo niska kaloryczność samego naparu, na minus zostają gluten i akryloamid z prażenia. Mleko dokłada wartość odżywczą, ale też laktozę. Warto więc patrzeć na całość: ile filiżanek pijesz, jak je słodzisz i czy dobrze znosisz gluten oraz laktozę.
Energia naparu
ok. 4 kcal w 100 ml
Na plus
To wartość samego naparu, bez dodatków. Kalorie rosną dopiero od mleka i cukru, więc to im warto się przyjrzeć.
Akryloamid
do 8000 µg/kg w kawie z cykorią
Z umiarem
Powstaje podczas prażenia zbóż i cykorii. Dla porównania pieczywo ma go znacznie mniej na kilogram, ale je się go o wiele więcej, dlatego rozsądna ilość kawy zbożowej nie jest powodem do paniki.
Dodatek mleka
wlicza się do 2 szklanek dziennie
Na plus
Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej zaleca co najmniej 2 duże szklanki mleka dziennie albo jego zamienniki, więc filiżanka kawy zbożowej z mlekiem może być częścią tej puli.
Gluten
zawiera, bo robi się ją ze zbóż
Na minus
Przy celiakii i nietolerancji glutenu kawa zbożowa odpada, a zamiast niej wybierz napój wprost oznaczony jako bezglutenowy.
Ile kawy zbożowej z mlekiem dziennie i jak jeść z głową
- Pij jedną do dwóch filiżanek dziennie i traktuj ją jako część porannego rytuału, a nie jedyny napój.
- Wybieraj kawę zbożową do zaparzania lub gotowania i unikaj gotowych mieszanek z cukrem, bo to cukier najbardziej podnosi kaloryczność filiżanki.
- Mleko dodawaj w takiej ilości, jaką tolerujesz, a przy wrażliwości na laktozę sięgnij po mleko bez laktozy albo fermentowane produkty mleczne.
- Zmieniaj od czasu do czasu napoje, żeby nie opierać się codziennie na jednym produkcie prażonym.
Szkodliwość i przeciwwskazania: kawa zbożowa z mlekiem
Zdrowemu dorosłemu ta kawa zwykle nie szkodzi. Ostrożność zalecana jest przy chorobach, w których liczy się gluten, laktoza albo poziom glukozy, oraz gdy pije się jej bardzo dużo.
- Przy celiakii i nietolerancji glutenu kawa zbożowa szkodzi, bo robi się ją ze zbóż zawierających gluten.
- Przy cukrzycy i insulinooporności warto uważać na dodatek cukru i mieszanki ze słodzikiem lub karmelem, które mogą szkodzić przy kontroli glukozy. Zapytaj lekarza lub dietetyka o dobrą porcję.
- Przy nietolerancji laktozy zwykłe mleko może szkodzić, a organizm lepiej znosi mleko bez laktozy lub niewielką porcję.
- Przy alergii na białka mleka krowiego dodatek mleka jest niedopuszczalny, a wybierać trzeba zamienniki zaakceptowane przez lekarza.
- Bardzo duże ilości kawy zbożowej z cykorią mogą zwiększać pobranie akryloamidu z dietą, więc nie warto pić jej całymi dniami.
Porady
- Czytaj skład: najlepsza jest kawa zbożowa z samymi zbożami, cykorią i burakiem, bez cukru i aromatów.
- Napar do gotowania daje bogatszy smak niż rozpuszczalna, a ty decydujesz, ile mleka i czego jeszcze do niego dodasz.
- Mleko dobieraj do siebie: zwykłe, bez laktozy albo napój roślinny z wapniem, zawsze bez dosładzania.
- Dla dzieci wybieraj kawę zbożową bez cukru i bez dodatków, a słodki smak zostaw jako rzadkie wyjątki.
Najczęstsze pytania
Czy kawa zbożowa z mlekiem jest zdrowa?
Tak, z umiarem. Nie ma kofeiny i jest niskokaloryczna, a dodatek mleka daje część dziennego zapotrzebowania na ten produkt. Pamiętaj tylko o glutenie i o tym, że to napój nie na kilka litrów dziennie.
Czy kawa zbożowa z mlekiem szkodzi?
Zdrowej osobie w rozsądnych ilościach nie szkodzi. Zaszkodzić może przy celiakii, alergii na mleko, nietolerancji laktozy i przy częstym dosładzaniu, a w dużych ilościach także przez akryloamid.
Czy kawa zbożowa ma kofeinę?
Nie, nie zawiera kofeiny, więc to dobry napój dla osób, które z niej rezygnują, i do picia wieczorem.
Czy kawa zbożowa jest rakotwórcza?
Akryloamid z prażenia zaliczono do związków prawdopodobnie rakotwórczych dla ludzi, ale badania obserwacyjne nie dostarczyły jednoznacznych dowodów na związek jego pobrania z dietą z nowotworami. Największą jego część dostarcza w polskiej diecie pieczywo, nie kawa zbożowa.
Czy osoba z nietolerancją laktozy może pić kawę zbożową z mlekiem?
Może, jeśli wybierze mleko bez laktozy lub niewielką porcję. Według Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej osoby z nietolerancją znoszą zwykle 11-12 g laktozy na porcję, czyli średnio szklankę mleka.
Czy dzieci mogą pić kawę zbożową z mlekiem?
Tak, to tradycyjny napój dla dzieci, ale wybieraj wersje bez cukru. Dla najmłodszych napoje i dodatki ustal z pediatrą.
