Pomidory
94% wody, mało energii
Na plus
Pomidor w 94% składa się z wody i jest niskoenergetyczny, więc baza zupy jest lekka.
Czy zupa pomidorowa jest zdrowa?
W skrócie Zdrowa z umiarem: domowa zupa pomidorowa to lekki obiad z likopenem i potasem, ale sól, śmietana i gotowe bazy dokładają zastrzeżeń, więc liczy się sposób przygotowania.
Zupa pomidorowa to klasyka polskiej kuchni. Głównym składnikiem są świeże pomidory albo koncentrat pomidorowy, a podaje się ją z makaronem, ryżem, lanym ciastem lub zacierką. Część osób zabiela ją śmietaną i doprawia ziołami, na przykład bazylią czy natką pietruszki.
O jej wartości decyduje przede wszystkim to, z czego jest zrobiona. Domowa, na pomidorach, ma zalety warzywa, a wersja z gotowej bazy, dużej ilości soli i śmietany to zupełnie inna historia.
Spis treści
Zupa pomidorowa: co jest na plus, a co na minus
Przeważają zalety pomidora: lekka baza, likopen i potas. Zastrzeżenia dotyczą soli, śmietany oraz gotowych składników, dlatego zupa dostaje ocenę zdrowej z umiarem, a nie bez zastrzeżeń, i warto wiedzieć, co dokładnie wlewasz do garnka.
Likopen
lepiej wchłaniany po ugotowaniu
Na plus
Obróbka termiczna pomidorów i obecność tłuszczu w posiłku zwiększają biodostępność likopenu, czerwonego barwnika o silnym działaniu antyoksydacyjnym. Zupa z odrobiną tłuszczu to dobre połączenie.
Potas
476 mg w 170 g pomidora
Na plus
Potas odpowiada za gospodarkę wodno-elektrolitową i jest istotny dla pracy serca oraz układu krążenia.
Sól
zależy od wersji, często dużo
Na minus
Dania gotowe należą do produktów, które dostarczają sporo soli, a dzienny limit to 5 g.
Makaron i śmietana
dodatki zmieniają bilans
Z umiarem
Zupę podaje się z makaronem, ryżem, lanym ciastem lub zacierką, a część osób zabiela ją śmietaną. Dodatki zmieniają kaloryczność i ilość tłuszczów nasyconych, a ich udział nie powinien przekraczać 10% energii z diety.
Ile zupy pomidorowej dziennie i jak jeść z głową
- Gotuj zupę na świeżych pomidorach w sezonie, a poza nim na passacie lub koncentracie o prostym składzie.
- Dodaj odrobinę dobrego tłuszczu, na przykład oliwy z oliwek, bo zwiększa biodostępność witamin z pomidorów, a śmietanę wlewaj oszczędnie.
- Sięgaj po zioła, takie jak bazylia, oregano, tymianek czy rozmaryn, które podkreślają smak pomidorów.
Szkodliwość i przeciwwskazania: zupa pomidorowa
Zupa pomidorowa szkodzi głównie wtedy, gdy jest bardzo słona, tłusta albo zrobiona z gotowych składników. Osobom z refluksem lub IBS zdarza się szkodzić także sam pomidor, a przy nadciśnieniu liczy się sól.
- Przy refluksie żołądkowo-przełykowym i zespole jelita drażliwego pomidory bywają gorzej tolerowane. Sparz pomidory, usuń skórkę i pestki, a zmniejszysz ilość błonnika w zupie.
- Przy nadciśnieniu zupa z gotowej bazy czy koncentratu szkodzi przez sól, bo nadmiar soli może prowadzić do nadciśnienia tętniczego, udaru mózgu i zawału serca.
- Dużo śmietany dokłada kwasów tłuszczowych nasyconych, których nadmiar jest niekorzystny dla zdrowia, zwłaszcza przy podwyższonym cholesterolu.
Porady
- Najlepiej smakują i mają najlepszą jakość pomidory z lokalnych upraw w sezonie, który trwa latem do późnej jesieni.
- Domowa passata zrobiona w sezonie to dobra baza zupy na zimę, bo pomidory świetnie nadają się do pasteryzacji.
- Pomidory podłużne nadają się do suszenia i na przecier, więc to dobry wybór na zupę.
Najczęstsze pytania
Czy zupa pomidorowa jest zdrowa?
Domowa, ugotowana na dobrych pomidorach i bez nadmiaru soli, jak najbardziej: to lekki obiad z likopenem i potasem. Zdrowie zależy głównie od soli, śmietany i gotowych baz.
Czy zupa pomidorowa jest szkodliwa?
Dla większości osób nie. Szkodzić mogą nadmiar soli, dużo śmietany i gotowe bazy, a przy refluksie lub IBS także same pomidory.
Czy zupa pomidorowa z makaronem jest zdrowa?
Makaron i ryż to zwykły dodatek tej zupy i robią z niej sycące danie. Zdrowiej, gdy porcja makaronu jest umiarkowana, a śmietana dodana oszczędnie.
Czy zupa pomidorowa jest dobra na diecie?
Pomidor jest niskoenergetyczny, więc sama baza zupy jest lekka. O kaloriach decydują makaron, ryż i śmietana.
Czy zupa pomidorowa z koncentratu jest zdrowa?
Może być, jeśli koncentrat ma prosty skład. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej radzi sprawdzać skład przetworów i wybierać te bez dodatku lub z jak najmniejszą zawartością soli i cukru.
