Energia
ok. 230 kcal w 100 g
Z umiarem
Sprzedaje się go pokrojonego w cienkie kromki o grubości 5-6 mm, więc łatwo pilnować wielkości porcji.
Czy pumpernikiel jest zdrowy?
W skrócie Zdrowy z umiarem: pumpernikiel to ciemny chleb razowy na zakwasie, który ma mało tłuszczu i więcej błonnika niż jasne pieczywo, ale zawiera dodatek słodzący, więc czytaj skład i pilnuj porcji.
Pumpernikiel to ciemny chleb razowy z mąki żytniej, pieczony w formie na zakwasie, z dodatkiem melasy, miodu lub ekstraktu z jabłek oraz słodu i soli. Prawdopodobnie pochodzi z Westfalii w Niemczech.
Jest ciemny, wilgotny i lekko słodki, dlatego wiele osób zastanawia się, czy to rzeczywiście zdrowszy wybór niż zwykły chleb. Poniżej oddzielamy zalety pełnego ziarna od pułapek, takich jak cukier i dodatki do kanapki.
Spis treści
Pumpernikiel: co jest na plus, a co na minus
Na plus przeważają razowa mąka żytnia, zakwas i niewiele tłuszczu. Na minus liczą się dodatek słodzący, spora porcja węglowodanów i większa ciężkostrawność ciemnego pieczywa, dlatego jedz go z umiarem i z wartościowymi dodatkami.
Węglowodany
ok. 48 g w 100 g
Z umiarem
Większość energii pochodzi z węglowodanów, dlatego traktuj chleb jako część zbożowej ćwiartki talerza.
Tłuszcz
1,5 g w 100 g
Na plus
Sam chleb ma mało tłuszczu, więc o kaloryczności kanapki decydują dodatki, a nie pieczywo.
Zakwas
pieczywo na zakwasie
Na plus
Pieczywo na zakwasie ma wyższą wartość odżywczą i niższy indeks glikemiczny niż chleb wypiekany na drożdżach.
Dodatek słodzący
melasa, miód lub jabłka
Z umiarem
Cukier w pieczywie bywa ukryty pod nazwami takimi jak glukoza, sacharoza czy syrop glukozowo-fruktozowy, więc czytaj skład.
Błonnik
więcej niż w jasnym chlebie
Na plus
Brązowe pieczywo z mąki razowej jest bogatsze w witaminy, składniki mineralne i błonnik niż białe, a zalecane spożycie błonnika to co najmniej 25 g dziennie.
Ile pumpernikla dziennie i jak jeść z głową
- Zamieniaj jasne pieczywo pszenne na pumpernikiel, bo Talerz Zdrowego Żywienia radzi zastępować białe pieczywo pełnoziarnistym.
- Kładź na kromce warzywa, jajko lub rybę zamiast tłustych i słonych dodatków, bo kanapka jest najczęstszą formą jedzenia pieczywa i to dodatki najbardziej zmieniają jej wartość.
- Zwiększaj ilość błonnika stopniowo i pij do niego dość płynów, żeby ograniczyć wzdęcia i gazy.
- Jeśli masz delikatny żołądek, zacznij od mniejszych porcji, bo ciemne pieczywo jest bardziej ciężkostrawne niż białe.
Szkodliwość i przeciwwskazania: pumpernikiel
Pumpernikiel szkodzi głównie wtedy, gdy jesz go dużo, z bardzo tłustymi i słonymi dodatkami, albo gdy masz wrażliwy układ pokarmowy. Przy chorobach przewlekłych porcję ustal z lekarzem lub dietetykiem.
- Ciemne pieczywo jest bardziej ciężkostrawne niż białe, więc pumpernikiel może szkodzić osobom z dolegliwościami ze strony układu pokarmowego.
- Pieczywo z dodatkiem cukru i tłuszczu niekorzystnie wpływa na kaloryczność i wartość odżywczą, dlatego czytaj skład także w przypadku pumpernikla.
- Nagłe zwiększenie ilości błonnika może powodować wzdęcia, gazy i dyskomfort w jamie brzusznej, więc dokładaj go do diety stopniowo.
- Kanapka z tłustymi wędlinami i solonymi dodatkami traci przewagę pełnoziarnistego pieczywa, więc dobieraj dodatki warzywne.
Porady
- Sprawdzaj, czy ciemna barwa chleba nie pochodzi z barwnika, na przykład karmelu.
- Połącz kromkę z białkiem i warzywami, na przykład z jajkiem, twarogiem, pomidorem i ogórkiem.
- Wybieraj chleb zamiast bułki, bo w bułkach częściej jest dodatek cukru i tłuszczu.
Najczęstsze pytania
Czy pumpernikiel jest zdrowy?
Tak, z umiarem. To ciemny chleb razowy na zakwasie z mąki żytniej, który lepiej pasuje do zdrowej diety niż jasne pieczywo pszenne, o ile nie dokładasz do niego tłustych i słonych dodatków.
Czy pumpernikiel jest szkodliwy?
Dla większości osób nie. Szkodzi nadmiar, dodatki tłuste i słone oraz wrażliwy żołądek, bo ciemne pieczywo jest ciężej strawne.
Czy pumpernikiel nadaje się na diecie odchudzającej?
Tak, bo pieczywo jest częścią prawidłowej diety odchudzającej, a ciemny chleb warto wybierać niezależnie od masy ciała. Pilnuj porcji i dodatków.
Dlaczego pumpernikiel jest słodki?
Smak jest słodko-kwasowy. Ciasto piecze się bardzo długo w niskiej temperaturze, około 120-150 °C przez 10-16 godzin.
Jak długo można przechowywać pumpernikiel?
W szczelnym opakowaniu ma bardzo długi termin przydatności, a po otwarciu opakowania zjedz go w ciągu kilku tygodni.
