Czy ostropest plamisty jest zdrowy?

W skrócie Zdrowy z umiarem: mielony ostropest jako dodatek do potraw jest zwykle dobrze tolerowany, ale nie ma wystarczających dowodów, że chroni wątrobę, a suplementy z niego bywają różnej jakości.

Ostropest plamisty to wysoka roślina o dużych purpurowych kwiatach, pochodząca z Europy. W kuchni i w ziołolecznictwie używa się jego owoców, zwanych nasionami, które zawierają sylimarynę, flawonoidy, witaminy C i K, fitosterole oraz olej z dużą ilością kwasu linolowego.

Wątpliwości dotyczą tego, czy ostropest chroni wątrobę, jak głosi wiele reklam. Amerykański Narodowy Ośrodek Zdrowia Komplementarnego i Integracyjnego (NCCIH) zaznacza, że nie ma wystarczających dowodów wysokiej jakości, by wyciągać pewne wnioski o jego wpływie na zdrowie.

Spis treści

Ostropest plamisty: co jest na plus, a co na minus

Ostropest jest raczej dobrze tolerowany, ale jego domniemane działanie na wątrobę nie ma mocnych dowodów, a suplementy bywają zróżnicowane jakościowo. Dlatego wypada traktować go jako dodatek do potraw, nie jako lek.

Sylimaryna

do 2-3% w owocach

Z umiarem

Najważniejsza substancja ostropestu to sylimaryna, silny przeciwutleniacz, której zawartość w owocach dochodzi do 2-3%. Działanie przeciwutleniające w laboratorium nie oznacza jednak udowodnionego efektu u ludzi.

Olej z nasion

ok. 50% kwasu linolowego

Na plus

Olej z owoców ostropestu zawiera dużo kwasu linolowego, czyli wielonienasyconego kwasu tłuszczowego, co jest zaletą na tle tłuszczów nasyconych.

Dowody na wątrobę

wyniki sprzeczne lub zbyt skromne

Z umiarem

Badania nad ostropestem w chorobach wątroby dały wyniki sprzeczne lub zbyt ograniczone, by wyciągać wnioski. Dwa badania finansowane przez NCCIH nie wykazały korzyści z suplementacji sylimaryną.

Tolerancja

wzdęcia, nudności, gazy

Na plus

Po spożyciu doustnym ostropest wydaje się dobrze tolerowany. Najczęstsze skutki uboczne to wzdęcia, nudności i gazy.

Jakość suplementów

inna zawartość niż na etykiecie

Na minus

Niektóre suplementy zawierały znacząco inną ilość sylimaryny, niż deklarowano, albo były zanieczyszczone pestycydami, mikroorganizmami lub mykotoksynami.

Aminy biogenne

histamina i tyramina

Z umiarem

Owoce ostropestu zawierają aminy biogenne, w tym histaminę i tyraminę, co może mieć znaczenie dla osób wrażliwych na histaminę.

Ile ostropestu plamistego dziennie i jak jeść z głową

  1. Do kuchni wybieraj mielone owoce ostropestu jako niewielki dodatek do kasz, pieczywa czy koktajli, a nie jako lek.
  2. Przy chorobach wątroby nie zastępuj leczenia ostropestem, tylko zapytaj lekarza, czy możesz po niego sięgać.
  3. Wybieraj produkty z pełnym składem od znanego producenta, bo jakość suplementów bywa różna.
  4. Jeśli przyjmujesz jakiekolwiek leki, porozmawiaj z lekarzem, bo niektóre zioła i leki wchodzą w szkodliwe interakcje.

Szkodliwość i przeciwwskazania: ostropest plamisty

Ostropest może szkodzić osobom uczulonym na rośliny pokrewne, kobietom w ciąży i karmiących, osobom wrażliwym na histaminę oraz przyjmującym leki. Dla pozostałych jest zwykle dobrze tolerowanym dodatkiem.

Porady

Najczęstsze pytania

Czy ostropest plamisty jest zdrowy?

Jako niewielki dodatek do potraw jest zwykle dobrze tolerowany i dostarcza oleju z dużą ilością kwasu linolowego. Nie ma jednak wystarczających dowodów na jego korzyści zdrowotne.

Czy ostropest jest zdrowy dla wątroby?

Wyniki badań nad ostropestem w chorobach wątroby były sprzeczne lub zbyt ograniczone, by wyciągać wnioski. Dwa badania finansowane przez NCCIH nie wykazały korzyści.

Czy ostropest szkodzi?

Zwykle jest dobrze tolerowany, a najczęstsze skutki uboczne to wzdęcia, nudności i gazy. Szkodzić może osobom uczulonym na pokrewne rośliny, takie jak ambrozja czy stokrotka.

Czy ostropest jest bezpieczny w ciąży?

Niewiele wiadomo o jego bezpieczeństwie w ciąży i podczas karmienia piersią, dlatego omów to z lekarzem.

Czy ostropest wchodzi w interakcje z lekami?

Niektóre zioła i leki wchodzą w szkodliwe interakcje, dlatego przed użyciem ostropestu porozmawiaj z lekarzem, jeśli przyjmujesz jakiekolwiek leki.

Co zawiera ostropest plamisty?

Owoce zawierają sylimarynę, flawonoidy, aminy biogenne, witaminy C i K, fitosterole oraz olej z dużą ilością kwasu linolowego.

Inne produkty

Wszystkie produkty