Tłuszcz i energia
dużo, sos na bazie oleju
Na minus
Majonez to emulsja oleju roślinnego, żółtek i dodatków smakowych, więc jest tłusty i kaloryczny. Dokładną wartość odczytaj z tabeli na słoiku, bo zależy od wersji.
Czy majonez kielecki jest zdrowy?
W skrócie Okazjonalnie: majonez kielecki to tłusty, gotowy sos z oleju i żółtek z dodatkiem soli, więc łyżka do kanapki nie szkodzi, ale dodawanie go do każdego posiłku nie jest zdrowym nawykiem.
Majonez Kielecki to marka gęstego sosu z oleju roślinnego, żółtek jaj i dodatków smakowych, produkowana przez Wytwórczą Spółdzielnię Pracy „Społem” w Kielcach. Producent podaje, że jest dostępny na rynku od 1959 roku, a jego receptura stała się podstawą Polskiej Normy majonezu.
Wątpliwości dotyczą tego, że to tłusty sos z solą, który łatwo zjeść więcej, niż się planuje. Na stronie producenta nie ma tabeli wartości odżywczych, więc liczby sprawdź na etykiecie słoika.
Spis treści
Majonez kielecki: co jest na plus, a co na minus
Na minus przeważają tłuszcz i sól w gęstym, gotowym sosie, ale w małej porcji majonez nie jest wrogiem diety. Kafle pokazują, na co patrzeć na etykiecie.
Stopień przetworzenia
gotowy sos wysokoprzetworzony
Na minus
Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej zalicza gotowe do spożycia sosy i dressingi do żywności wysokoprzetworzonej, a majonez wymienia wśród produktów z badań nad nią. Brak kontroli ilości łączy się ze zwiększonym ryzykiem otyłości i chorób dietozależnych.
Sól
limit dnia: 5 g soli
Z umiarem
Sól jest składnikiem klasycznego majonezu, a sosy należą do produktów, w których jest jej sporo. Do limitu liczy się cała sól z potraw i produktów, nie tylko ta z solniczki.
Surowe żółtko
ryzyko w wersji domowej
Z umiarem
Klasyczny majonez robi się z surowego żółtka, a w produkcji przemysłowej bywa ono zastępowane choćby jajkami w proszku. Przy domowych wersjach liczą się świeżość jaj i chłód.
Wersje Kieleckiego
klasyczny, lekki, z omega
Z umiarem
Producent oferuje także majonez lekki, z kwasami omega i z papryką chipotle. Porównaj tabele wartości odżywczych na słoikach, zamiast zgadywać po nazwie.
Ile majonezu kieleckiego dziennie i jak jeść z głową
- Traktuj majonez jako dodatek w małej ilości, na przykład cienko posmarowaną kanapkę, a nie bazę całej sałatki.
- Dla lżejszego smaku rozrzedź go jogurtem naturalnym albo weź mniejszą łyżkę.
- Licz sól z całego dnia: majonez, keczup i inne sosy dokładają jej więcej, niż się wydaje.
- Nie dokładaj go do dań, które same są ciężkie i słone, jak wędliny czy fast food.
Szkodliwość i przeciwwskazania: majonez kielecki
Majonez szkodzi głównie przez nadmiar: kalorie, tłuszcz i sól z regularnie dodawanych łyżek. Uwagi wymagają osoby z nadciśnieniem i nadwagą oraz kobiety w ciąży, gdy mowa o domowej wersji z surowym żółtkiem.
- Nadciśnienie i serce: nadmiar soli może prowadzić do nadciśnienia tętniczego, udaru i zawału serca, więc majonez szkodzi najbardziej wtedy, gdy trafia do wielu posiłków dziennie.
- Nadwaga i otyłość: żywność wysokoprzetworzona wiąże się ze zwiększonym ryzykiem otyłości, a tłusty sos bardzo łatwo dołożyć bez liczenia.
- Ciąża: domowy majonez z surowym żółtkiem odpada, bo surowe jaja mogą być źródłem salmonelli. W razie wątpliwości co do gotowego sosu zapytaj lekarza.
- Choroby przewodu pokarmowego wymagające diety ubogotłuszczowej: zapytaj lekarza lub dietetyka, ile tłustych sosów możesz jeść.
Porady
- Sprawdź na etykiecie wartość odżywczą i wielkość porcji, bo od niej zależy, ile tłuszczu i soli faktycznie zjesz.
- Do sałatki weź mniej majonezu i więcej warzyw, bo sos ma tylko spajać składniki, a nie dominować.
- Domowy majonez rób ze świeżych jaj o znanym pochodzeniu i trzymaj go w chłodzie.
- Przechowuj otwarty słoik zgodnie z zaleceniem na etykiecie.
Najczęstsze pytania
Czy majonez kielecki jest zdrowy?
Nie jest produktem na każdy dzień, ale mała porcja do kanapki lub sałatki mieści się w zdrowej diecie. Ważniejsze od marki jest to, ile go jesz i do czego.
Czy majonez kielecki szkodzi?
Szkodzi nadmiar: kalorie, tłuszcz i sól z regularnie dokładanych łyżek, szczególnie przy nadciśnieniu i nadwadze. W małej porcji u zdrowej osoby nie jest problemem.
Czy majonez kielecki to żywność wysokoprzetworzona?
Tak w sensie klasyfikacji NOVA: gotowe sosy i dressingi należą do żywności wysokoprzetworzonej. To nie znaczy, że jedna łyżka szkodzi, tylko że nie powinien być podstawą diety.
Czy domowy majonez jest zdrowszy?
Ma tę samą tłuszczową bazę, bo robi się go z oleju i surowego żółtka, a dochodzi ryzyko salmonelli. Zdrowszy nie jest, najwyżej wiesz, co do niego trafia.
Ile majonezu można jeść?
Nie ma jednej dziennej porcji, dlatego odmierzaj go łyżką i pilnuj łącznej soli z całego dnia, bo sosy dokładają jej sporo.
