Czy kostka rosołowa jest zdrowa?

W skrócie Okazjonalnie: kostka rosołowa to skoncentrowana sól z tłuszczem i wzmacniaczami smaku, więc lepiej traktować ją jako dodatek od święta, a na co dzień gotować domowy wywar i doprawiać ziołami.

Kostka rosołowa to wysuszony wywar, sprasowany w niewielki sześcian. Zwykle powstaje z odwodnionego wywaru mięsnego lub warzywnego, odrobiny tłuszczu, glutaminianu sodu, soli i przypraw. Wystarczy rozpuścić ją w gorącej wodzie i zupa smakuje jak po godzinach gotowania.

Wątpliwości dotyczą trzech spraw: ilości soli, glutaminianu sodu oraz składu, który mocno różni się między markami, od taniej kostki bez mięsa po droższą z prawdziwym wywarem. Sprawdzamy, co z tego wynika dla twojego talerza. Te same zasady dotyczą kostek rosołowych w liczbie mnogiej, także w wersjach wegetariańskich.

Spis treści

Kostka rosołowa: co jest na plus, a co na minus

Na minus przeważają sól i wzmacniacze smaku, na plus to, że kostkę dodaje się zwykle jak przyprawę, w małej ilości. Skład zależy od producenta, więc czytanie etykiety znaczy tu więcej niż sama nazwa produktu.

Sól

bardzo dużo sodu

Na minus

Kostki i granulaty bulionowe zalicza się do produktów bardzo bogatych w sód, choć używa się ich tylko jako dodatku. Dzienny limit soli to 5 g, czyli płaska łyżeczka, więc warto liczyć kostkę razem z solą z pieczywa i wędlin.

Glutaminian sodu

granica 30 mg na kg masy ciała

Z umiarem

EFSA ustaliła dla glutaminianów dopuszczalne dzienne pobranie na poziomie 30 mg na kilogram masy ciała. Szacunki wskazują, że granicę mogą przekraczać dzieci oraz osoby jedzące dużo żywności z tym dodatkiem.

Skład zależny od marki

od taniej do prawdziwego wywaru

Z umiarem

Najtańsze kostki to głównie sól, tłuszcz utwardzony, glutaminian i aromaty, a droższe opierają się na wywarze z mięsa lub warzyw. Niektóre zawierają też mąkę pszenną.

Smak umami

występuje też naturalnie

Na plus

Kwas glutaminowy, który daje smak umami, jest naturalnie obecny w mięsie, grzybach, pomidorach i parmezanie. Możesz więc uzyskać pełnię smaku zupy bez gotowej kostki.

Alergeny

czytaj skład

Z umiarem

U osób uczulonych glutaminian sodu bywa wiązany z wysypką i kłopotami z oddychaniem. Przy alergii na pszenicę i celiakii sprawdzaj, czy w składzie nie ma mąki.

Ile kostki rosołowej dziennie i jak jeść z głową

  1. Traktuj kostkę jak przyprawę: użyj mniej, niż sugeruje przepis, i nie dosalaj zupy, zanim jej nie spróbujesz.
  2. Licz sól z całego dnia, bo kryje się ona też w pieczywie, wędlinach, serach żółtych i daniach gotowych.
  3. Częściej gotuj wywar na kościach lub warzywach i mroź go w porcjach, a smak umami podkręć grzybami, pomidorami albo odrobiną parmezanu.
  4. Zamiast mieszanek z glutaminianem wybieraj zioła, na przykład zioła prowansalskie lub bazylię.

Szkodliwość i przeciwwskazania: kostka rosołowa

Kostka rosołowa szkodzi przede wszystkim przez nadmiar soli, dlatego uważać powinny osoby z nadciśnieniem, chorobami serca i nerek oraz małe dzieci. Poniżej sytuacje, w których lepiej po nią nie sięgać.

Porady

Najczęstsze pytania

Czy kostka rosołowa szkodzi?

Szkodzi głównie nadmiar: soli, która wiąże się z nadciśnieniem, i glutaminianu, w którego przypadku Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej wskazuje właśnie nadmiar jako kluczowy. Kostka dodana od czasu do czasu w małej ilości nie jest problemem sama w sobie.

Czy kostki rosołowe są zdrowe?

Nie zaliczysz ich do produktów zdrowych, bo to przede wszystkim sól, tłuszcz i wzmacniacze smaku. Mogą jednak być okazjonalnym dodatkiem do diety, jeśli resztę dnia jesz mało solonych produktów.

Czy glutaminian sodu z kostek jest bezpieczny?

Stany Zjednoczone i Unia Europejska uznały go za bezpieczny, ale EFSA ocenia, że u osób jedzących dużo takiej żywności dopuszczalne pobranie może zostać przekroczone. Dlatego liczy się ilość, nie pojedyncza kostka.

Czym zastąpić kostkę rosołową?

Domowym wywarem na kościach lub warzywach, a do smaku grzybami, pomidorami, parmezanem i ziołami. W ten sposób dostajesz smak umami bez dodatkowej soli.

Czy są kostki rosołowe bez mięsa?

Tak, produkuje się także kostki wegetariańskie i wegańskie. Sól i wzmacniacze smaku zwykle jednak w nich zostają, więc też czytaj etykietę.

Inne produkty

Wszystkie produkty

Sprawdź też