Kalorie
bezkaloryczny
Na plus
Acesulfam K nie dostarcza energii, bo ulega wydaleniu z organizmu w postaci niezmienionej. Ma też zerowy indeks glikemiczny.
Czy acesulfam K jest zdrowy?
W skrócie Okazjonalnie: acesulfam K to dopuszczony, bezkaloryczny słodzik, który nie podnosi cukru we krwi, ale nie wnosi wartości odżywczej, a Światowa Organizacja Zdrowia nie zaleca słodzików do kontroli wagi.
Acesulfam K, czyli acesulfam potasowy oznaczany na etykietach jako E950, to syntetyczna substancja słodząca. Nie występuje naturalnie, nie dostarcza kalorii i wzmacnia smak oraz zapach produktów, dlatego dodaje się go głównie do napojów, słodyczy i deserów.
Wątpliwości biorą się stąd, że o szkodliwości słodzików od lat toczą się spory. Instytucje uznają acesulfam za bezpieczny w dozwolonych ilościach, ale jednocześnie przypominają, że nie jest elementem zdrowej diety i nie powinno się go stosować bezrefleksyjnie.
Spis treści
Acesulfam K: co jest na plus, a co na minus
Na plus liczą się brak kalorii i brak wpływu na glukozę, na minus brak wartości odżywczej oraz zalecenie, by nie opierać na słodzikach kontroli wagi. Dlatego acesulfam K lepiej traktować okazjonalnie niż na co dzień.
Poziom cukru we krwi
praktycznie bez wpływu
Na plus
Spożycie słodzików nie wpływa na stężenie glukozy i insuliny we krwi albo wpływa w minimalnym stopniu. Zamiast cukru zalecają je osobom z nadmierną masą ciała i cukrzycą towarzystwa naukowe.
Siła słodzenia
150-200 razy słodszy od cukru
Z umiarem
Wystarczy bardzo mała ilość, ale może dawać gorzki posmak, dlatego często łączy się go z innymi słodzikami.
Kontrola masy ciała
bez długofalowej korzyści
Na minus
Światowa Organizacja Zdrowia nie zaleca słodzików do kontroli wagi. Przegląd badań nie wykazał długoterminowej korzyści w zmniejszaniu tkanki tłuszczowej u dorosłych ani u dzieci.
Mikrobiota jelit
wyniki niejednoznaczne
Z umiarem
Pojawiają się obawy o wpływ słodzików na jelita, ale wiele wyników jest sprzecznych, a większość badań wykonano na gryzoniach. Potrzebne są dalsze badania z udziałem ludzi.
Dopuszczenie do obrotu
zatwierdzony w Unii Europejskiej
Na plus
Acesulfam został zarejestrowany przez Komisję Europejską, a jego obecność w produkcie musi być wyraźnie zaznaczona na etykiecie.
Ile acesulfamu K dziennie i jak jeść z głową
- Sięgaj po produkty z acesulfamem K okazjonalnie. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej przypomina, że słodziki najczęściej są w żywności wysokoprzetworzonej, która powinna być jedynie niewielkim elementem diety.
- Czytaj etykietę, bo obecność acesulfamu K musi być na niej wyraźnie zaznaczona.
- Zamiast zastępować cukier słodzikiem, stopniowo zmniejszaj słodkość całej diety, najlepiej od wczesnego dzieciństwa, jak radzi Światowa Organizacja Zdrowia.
- Gdy masz ochotę na coś słodkiego, wybieraj owoce, czyli cukry występujące naturalnie, albo produkty niesłodzone.
- Pamiętaj, że dla każdego słodzika wyznaczono akceptowalne dzienne pobranie, a producenci mają limity jego dodatku na kilogram produktu.
Szkodliwość i przeciwwskazania: acesulfam K
Acesulfam K może szkodzić przede wszystkim wtedy, gdy służy jako stały sposób na słodkie napoje i słodycze oraz zastępuje ograniczanie słodyczy. Ostrożność dotyczy też osób uczulonych na związki siarki i z fenyloketonurią.
- Światowa Organizacja Zdrowia nie zaleca słodzików do kontroli masy ciała ani zmniejszania ryzyka chorób niezakaźnych, a wytyczne nie dotyczą osób z już rozpoznaną cukrzycą.
- Długotrwałe stosowanie słodzików bywa w przeglądach badań wiązane z możliwym większym ryzykiem cukrzycy typu 2, chorób sercowo-naczyniowych i śmiertelności u dorosłych, więc regularne picie napojów z acesulfamem może szkodzić.
- Dzieciom nie trzeba podawać napojów "zero" zamiast wody, bo słodziki nie zmniejszają długoterminowo tkanki tłuszczowej.
- Opisywano możliwość alergii na acesulfam i inne związki zawierające siarkę, więc przy takim uczuleniu lepiej go unikać.
- Osoby z fenyloketonurią muszą unikać produktów, w których acesulfam K jest połączony z aspartamem, bo aspartam rozkłada się do szkodliwej dla nich fenyloalaniny.
Porady
- Szukaj na etykiecie nazwy acesulfam K albo oznaczenia E950, bo często występuje razem z innym słodzikiem, na przykład aspartamem.
- Jeśli chcesz mniej cukru, zmniejszaj słodkość stopniowo zamiast po prostu zamieniać cały cukier na słodziki.
- Na wspólną kolację zamiast napojów słodzonych podaj wodę z plasterkiem cytryny lub owoców.
- Po słodziki nie sięgaj tylko dlatego, że produkt jest oznaczony jako "zero", ale przyjrzyj się całemu składowi.
Najczęstsze pytania
Czy acesulfam K jest zdrowy?
Nie wnosi wartości odżywczej ani kalorii. Jest dopuszczony do stosowania, ale Światowa Organizacja Zdrowia nie zaleca słodzików do kontroli wagi, więc lepiej traktować go okazjonalnie.
Czy acesulfam K szkodzi?
W dopuszczonych ilościach uznaje się go za bezpieczny, jednak o jego wpływie na zdrowie wciąż toczą się spory. Może szkodzić przy uczuleniu na związki siarki i w połączeniu z aspartamem u osób z fenyloketonurią.
Ile razy słodszy od cukru jest acesulfam K?
Różne opracowania podają od około 150 do około 200 razy, więc potrzeba go bardzo mało.
Czy acesulfam K ma kalorie?
Nie, jest bezkaloryczny, bo organizm wydala go w postaci niezmienionej.
Czy acesulfam K podnosi cukier we krwi?
Praktycznie nie. Ma zerowy indeks glikemiczny, a spożycie słodzików nie zwiększa stężenia glukozy i insuliny we krwi albo robi to w minimalnym stopniu.
W jakich produktach jest acesulfam K?
Najczęściej w żywności wysokoprzetworzonej, takiej jak napoje, słodycze i desery. Jego obecność musi być wyraźnie zaznaczona na etykiecie.
