Amigdalina
1-4 mg w 1 g nasion
Na minus
Oznaczono ją w nasionach piętnastu odmian jabłek, a jej zawartość mieściła się w przedziale od 1 mg do 4 mg w gramie.
Czy pestki jabłek są zdrowe?
W skrócie Okazjonalnie: pojedyncze pestki połknięte z jabłkiem to drobiazg, ale jedzenie ich celowo nie ma uzasadnienia, bo zawierają amigdalinę, z której w organizmie powstaje silnie toksyczny cyjanowodór.
Pestki jabłek to ciemne nasiona z gniazda nasiennego owocu. Zawierają amigdalinę, czyli glikozyd cyjanogenny występujący w nasionach wielu roślin z rodziny różowatych, między innymi moreli, wiśni i śliw. To ona nadaje nasionom gorzki smak i charakterystyczny migdałowy aromat.
Wątpliwości biorą się stąd, że amigdalina rozkłada się w organizmie do cyjanowodoru, a w obiegu krąży też przekonanie, że pestki mają działanie przeciwnowotworowe. Warto jedno i drugie uporządkować: ryzyko istnieje i zależy od tego, czy pestki zostały rozgryzione, a obietnice zdrowotne nie mają potwierdzenia w badaniach klinicznych.
Spis treści
Pestki jabłek: co jest na plus, a co na minus
Jako pokarm pestki jabłek przeważają na minus: zawierają związek, z którego powstaje cyjanowodór, a jego rzekome działanie przeciwnowotworowe nie zostało potwierdzone. Plusem jest to, że gotowe soki jabłkowe mają niewiele amigdaliny, a w nietkniętej pestce nic się nie uwalnia.
Cyjanowodór
powstaje z amigdaliny
Na minus
W organizmie amigdalina rozkłada się na glukozę, aldehyd benzoesowy i cyjanowodór, który jest silnie toksyczny.
Nietknięta pestka
uwalnia się po uszkodzeniu
Z umiarem
W roślinie amigdalina i enzymy, które ją rozkładają, są przechowywane osobno i mieszają się dopiero po uszkodzeniu tkanki. Znaczenie ma więc, czy pestka została rozgryziona albo rozdrobniona.
Sok jabłkowy
mało amigdaliny
Na plus
W sokach jabłkowych dostępnych w sprzedaży amigdaliny jest niewiele, a autorzy badania uznali, że raczej nie stwarzają one zagrożenia dla konsumentów.
Dawka bezpieczna
20 µg cyjanku na kg masy ciała
Z umiarem
EFSA ustaliła ostrą dawkę referencyjną dla cyjanku na 20 mikrogramów na kilogram masy ciała i uznała, że obowiązuje ona niezależnie od tego, z jakiej żywności cyjanek pochodzi.
Działanie przeciwnowotworowe
brak potwierdzenia
Na minus
Badania kliniczne nie potwierdziły przeciwnowotworowego działania niewielkich dawek amigdaliny, a powstający z niej kwas cyjanowodorowy jest silną trucizną.
Ile pestek jabłek dziennie i jak jeść z głową
- Jedz jabłka bez pestek: wytnij gniazdo nasienne przed zjedzeniem, szczególnie gdy owoc dostaje dziecko.
- Jeśli przypadkiem połkniesz pestkę w całości, pamiętaj, że amigdalina i jej enzymy łączą się dopiero po uszkodzeniu tkanki, więc kluczowe jest, by pestek nie rozgryzać.
- Nie dodawaj pestek do koktajli, blendowanych sosów i domowych soków, bo rozdrobnienie nasion uszkadza ich tkankę.
- Po gotowe soki jabłkowe możesz sięgać bez obaw o amigdalinę, bo autorzy badania uznali jej ilość w sprzedawanych sokach za mało niepokojącą.
- Nie traktuj pestek jabłek jako domowego sposobu na choroby, bo ich przeciwnowotworowe działanie nie zostało potwierdzone.
Szkodliwość i przeciwwskazania: pestki jabłek
Pestki szkodzą wtedy, gdy zjada się je rozgryzione i w większej liczbie. Największe ryzyko dotyczy dzieci oraz osób, które jedzą je celowo, wierząc w domniemane działanie przeciwnowotworowe.
- Rozgryzione pestki szkodzą, bo amigdalina rozkłada się do cyjanowodoru, który jest silną trucizną i może być przyczyną zatruć.
- Dzieci są bardziej narażone, bo bezpieczną dawkę cyjanku liczy się na kilogram masy ciała, więc ta sama liczba pestek oznacza dla nich większe obciążenie.
- Celowe jedzenie pestek jako sposobu na nowotwór jest szkodliwe i bezcelowe: badania kliniczne nie wykazały zmniejszenia guzów ani wydłużenia czasu przeżycia, a zatrucie cyjanowodorem jest realnym zagrożeniem.
- EFSA ostrzegała, że stosując się do internetowych zaleceń o jedzeniu pestek moreli, konsumenci znacznie przekraczają dawkę uznawaną za toksyczną. To samo ostrzeżenie warto odnieść do innych nasion zawierających amigdalinę.
Porady
- Przed zmiksowaniem jabłek na koktajl lub mus wytnij gniazda nasienne z pestkami.
- W sokach świeżo tłoczonych amigdaliny bywa więcej niż w sokach o długim terminie przydatności, dlatego w domu usuwaj pestki przed tłoczeniem.
- Chrupiącego dodatku szukaj wśród nasion przeznaczonych do jedzenia, a nie wśród pestek owoców z rodziny różowatych.
Najczęstsze pytania
Czy pestki jabłek są zdrowe?
Nie ma potwierdzonych korzyści z jedzenia pestek jabłek, a zawierają one amigdalinę, z której powstaje cyjanowodór. Dlatego nie warto jeść ich celowo.
Czy pestki jabłek są szkodliwe?
Mogą być, ale zależy to od tego, czy zostały rozgryzione i w jakiej liczbie. Amigdalina uwalnia cyjanowodór po uszkodzeniu tkanki, a cyjanowodór jest silną trucizną.
Ile pestek jabłka można zjeść?
Nie ustalono porcji, którą warto jeść celowo. EFSA określiła dla cyjanku dawkę referencyjną na 20 mikrogramów na kilogram masy ciała, a pestki jabłek zawierają od 1 do 4 mg amigdaliny w gramie.
Co się stanie, jeśli połknę pestkę z jabłka?
W nietkniętej pestce amigdalina i enzymy, które ją rozkładają, są przechowywane osobno, dlatego połknięta w całości jest mniej groźna niż rozgryziona.
Czy pestki jabłek pomagają w chorobie nowotworowej?
Badania kliniczne nie potwierdziły przeciwnowotworowego działania amigdaliny. Powstający z niej kwas cyjanowodorowy jest silną trucizną, więc przy chorobie kieruj się zaleceniami lekarza.
Czy sok jabłkowy z pestkami jest niebezpieczny?
W sprzedawanych sokach amigdaliny jest niewiele i autorzy badania uznali, że raczej nie stwarzają zagrożenia. Soku robionego w domu lepiej jednak nie tłoczyć z pestkami.
