Mąka gryczana bezglutenowa
Nie ma glutenu
Mielona i pakowana w kontrolowanych warunkach, oznaczona słowem „bezglutenowa” lub przekreślonym kłosem.
Czy mąka gryczana ma gluten?
Może zawierać To zależy, gryka nie ma glutenu, ale zwykła mąka gryczana bywa nim zanieczyszczona w młynie, więc przy celiakii kupuj tylko opisaną jako bezglutenowa.
Mąka gryczana może być bezglutenowa, bo gryka w ogóle nie jest zbożem, tylko rośliną z rodziny rdestowatych. Jej nasiona nie zawierają gliadyny, sekaliny ani hordeiny.
Mimo to Stowarzyszenie Osób z Celiakią zalicza mąkę gryczaną ze zwykłej sprzedaży do produktów wysokiego ryzyka. Jego badania w akredytowanych laboratoriach wielokrotnie wykazały, że mąka gryczana nieopisana jako bezglutenowa potrafi zawierać spore ilości glutenu. Źródłem są samosiejki zbóż na polu, wspólne młyny i linie pakujące.
Mąka z napisem „bezglutenowa” spełnia normę 20 mg glutenu na kilogram i jest cenną podstawą bezglutenowych naleśników, placków i chleba.
Spis treści
Mąka gryczana: odmiany i produkty z glutenem i bez
Mąkę gryczaną mieli się z niepalonej i palonej gryki, a potem wykorzystuje w pieczywie, makaronach i mieszankach. Sama nazwa „gryczany” nie oznacza jednak, że w produkcie nie ma pszenicy, dlatego każdą z form oceniaj osobno, zaczynając od składu. Kolor mąki zależy od prażenia ziarna i nie mówi nic o glutenie.
Mąka gryczana ze zwykłej sprzedaży
Może zawierać
Skład jest ten sam, ale bez badań na gluten producent nie gwarantuje braku zanieczyszczeń, więc przy celiakii jej nie kupuj.
Chleb gryczany z piekarni
Ma gluten
Większość chlebów nazywanych gryczanymi zawiera też mąkę pszenną lub żytnią, a w tradycyjnej piekarni pyli się mąka glutenowa.
Makaron soba
Może zawierać
Japoński makaron gryczany często ma w składzie mąkę pszenną. Bezpieczny jest tylko ten, który ma 100 procent gryki i oznaczenie bezglutenowe.
Naleśniki i bliny gryczane
Może zawierać
Tradycyjne przepisy łączą grykę z mąką pszenną. Przygotowane w domu z samej mąki bezglutenowej są bezpieczne.
Jak kupić mąkę gryczaną bez glutenu
- Kupuj mąkę gryczaną wyłącznie z napisem „bezglutenowa” lub znakiem przekreślonego kłosa.
- Unikaj mąk mielonych na miejscu w sklepach i młynach, gdzie na tych samych żarnach miele się pszenicę.
- Przy gotowych produktach z gryką sprawdź pełny skład, bo nazwa sugerująca grykę nie wyklucza dodatku pszenicy.
- Zwracaj uwagę na dopiski o możliwej zawartości glutenu, nawet jeśli skład to wyłącznie gryka.
Czym zastąpić mąkę gryczaną na diecie bezglutenowej
Mąka jaglana bezglutenowa
Łagodniejsza w smaku, do naleśników i ciast.
Mąka z amarantusa
Do placków i chleba, dobrze łączy się z mąką ryżową.
Mąka z ciecierzycy
Do wytrawnych placków i omletów bez jajek.
Mąka kukurydziana bezglutenowa
Do bułek, placków i panierki.
Mąka gryczana a celiakia: na co uważać
Bezglutenowa mąka gryczana jest jednym z wartościowszych produktów w diecie osoby z celiakią. Uważać trzeba głównie na zakup: to typowy produkt, w którym zanieczyszczenie zdarza się mimo naturalnie bezpiecznego surowca.
- Gryka sama w sobie może uczulać, a taka alergia nie ma związku z glutenem i wymaga osobnej diagnozy u alergologa.
- Dla dziecka z celiakią wybieraj mąkę i kaszki gryczane z oznaczeniem bezglutenowym, bo produkty wielozbożowe łatwo pomylić z czysto gryczanymi.
- Nazwa „gryczana” w restauracyjnym menu nie oznacza potrawy bezglutenowej, dopytaj o skład i sposób przygotowania.
Porady
- Chleb z mąki gryczanej będzie lepiej się kroił, gdy dodasz do ciasta siemię lniane lub babkę płesznik i odczekasz, aż ostygnie.
- Na delikatniejsze naleśniki wymieszaj mąkę gryczaną pół na pół z mąką ryżową.
- Mąka z gryki niepalonej ma łagodniejszy smak niż z palonej, więc do słodkich wypieków wybieraj tę pierwszą.
Najczęstsze pytania
Czy mąka gryczana ma gluten?
Gryka nie zawiera glutenu, ale zwykła mąka gryczana może być zanieczyszczona. Przy celiakii bezpieczna jest mąka opisana jako bezglutenowa.
Czy gryka to zboże?
Nie, gryka należy do pseudozbóż, podobnie jak amarantus i komosa ryżowa. Nie jest spokrewniona z pszenicą, żytem ani jęczmieniem.
Czy chleb gryczany ma gluten?
Najczęściej tak, bo zawiera również mąkę pszenną lub żytnią. Chleb gryczany dla osoby z celiakią kupuj wyłącznie jako bezglutenowy, w zamkniętym opakowaniu.
Czy mąka gryczana nadaje się do pieczenia chleba?
Tak, ale sama słabo wiąże ciasto, dlatego łączy się ją ze skrobią i dodatkami wiążącymi. Chleb z mąki gryczanej jest ciemny, zwarty i aromatyczny.
