Papryka marynowana
10-15 min
Warzywa w zalewie octowej pasteryzuj krótko, od zagotowania wody. Dłuższa kąpiel sprawi, że papryka straci jędrność.
Ile odliczyć?
Ile gotować słoiki
Większość owocowych przetworów w słoikach pasteryzuj 15-20 min od zagotowania wody w garnku, marynowaną paprykę krócej, 10-15 min, a leczo 15-30 min. Mięso i pasztet to zupełnie inna liga: pierwsze gotowanie trwa 60-90 min i powtarza się je w kolejnych dniach.
Czas zależy od zawartości i wielkości słoika. Litrowy słoik potrzebuje zwykle 5-10 min więcej niż mały, a delikatne czereśnie czy truskawki znoszą krótszą kąpiel niż wiśnie i agrest.
Najczęstsze błędy to za mało wody w garnku, gwałtowne bulgotanie, które potrafi rozbić słoiki, i zbyt długa pasteryzacja marynat, po której papryka traci chrupkość.
Czas gotowania słoików
Czas pasteryzacji zależy od tego, co jest w słoiku, jak duży jest słoik i czy przetwór jest kwaśny, słodki czy mięsny. Marynaty octowe i delikatne owoce wymagają najkrótszej kąpieli, leczo nieco dłuższej, a mięso i pasztet kilkukrotnego gotowania w kolejnych dniach. Czas zawsze liczysz od zagotowania wody w garnku, a w piekarniku od osiągnięcia zadanej temperatury.
Czereśnie
10-20 min
Czereśnie w syropie lub kompot z czereśni. Są delikatniejsze od wiśni, więc wystarcza im krótsza pasteryzacja, liczona od zawrzenia wody.
Ile odliczyć?
Truskawki, maliny, jagody
15-20 min
Miękkie owoce i kompoty z nich pasteryzuj w wodzie o temperaturze 80-85°C. Litrowe słoiki z truskawkami potrzebują 25-30 min.
Ile odliczyć?
Śliwki
15-20 min
Śliwki w syropie i kompot ze śliwek pasteryzuj w wodzie o temperaturze około 85°C, czas liczysz od osiągnięcia tej temperatury.
Ile odliczyć?
Wiśnie
15-25 min
Wiśnie w syropie i kompot z wiśni. Czas liczysz od momentu, gdy woda w garnku zacznie wrzeć; większe słoiki trzymaj do górnej granicy.
Ile odliczyć?
Agrest
20 min
Agrest w słoikach i kompot z agrestu pasteryzuj około 20 min w wodzie o temperaturze 80°C.
Ile odliczyć?
Dżem
20-25 min
Czas samej pasteryzacji słoików z dżemem, od zagotowania wody. Bardzo słodkie dżemy i konfitury często wystarczy nałożyć gorące i odwrócić do góry dnem.
Ile odliczyć?
Leczo
15-30 min
Zwykle 15-20 min od zagotowania wody, duże słoiki do 30 min. Leczo z kiełbasą wymaga co najmniej 40 min.
Ile odliczyć?
Mięso i mielonka
1-1,5 h
Pierwsza pasteryzacja: słoik 0,5 l 60 min, 1 l 90 min. Po 24 h powtórz ją krócej (40 min dla 0,5 l, 60 min dla 1 l), a przy długim przechowywaniu dodaj trzecią.
Ile odliczyć?
Pasztet
1-1,5 h
Pierwszego dnia 60-90 min w zależności od słoika, drugiego około 60 min, trzeciego 30-60 min. Jednorazowo słoik 0,5 l gotuj około 80 min, ale taki pasztet trzymaj krótko.
Ile odliczyć?
Powidła śliwkowe
3-5 h
Tyle trwa smażenie śliwek na bardzo małym ogniu, można je rozłożyć na 2-3 dni. Gotowe powidła w słoikach pasteryzuj jeszcze 10-20 min.
Ile odliczyć?
Jak ugotować słoiki krok po kroku
- Umyj słoiki i nakrętki, a potem wyparz je wrzątkiem albo w piekarniku w 120°C przez 10 min.
- Napełnij słoiki przetworem, zostaw 1-2 cm wolnego miejsca pod nakrętką i mocno je zakręć.
- Na dnie dużego garnka połóż ściereczkę, ustaw na niej słoiki tak, żeby się nie stykały, i wlej wodę do 3/4 ich wysokości.
- Podgrzej wodę do wrzenia i od tej chwili odmierzaj czas, utrzymując ją na małym ogniu, bez gwałtownego bulgotania.
- Wyjmij słoiki i zostaw je do całkowitego wystudzenia, najlepiej do góry dnem.
- Po wystygnięciu sprawdź wieczka. Dobrze zamknięte jest lekko wklęsłe i nie klika po naciśnięciu, słoik, który klika, pasteryzuj jeszcze raz.
Porady
- Mięsa, pasztetu i mielonki nie zamykaj jedną pasteryzacją. To przetwory niskokwasowe, więc gotuj słoiki 2-3 razy w odstępach 24 h i przechowuj je w chłodnym, ciemnym miejscu.
- Owoce pasteryzuj krócej niż warzywa, a marynaty octowe najkrócej, bo najszybciej miękną.
- Pasteryzację możesz przeprowadzić też w piekarniku nagrzanym do 120-130°C. Czas liczysz od osiągnięcia tej temperatury.
- Otwarty słoik z mięsem lub pasztetem trzymaj w lodówce i zjedz w ciągu 3-5 dni.
Najczęstsze pytania
Jak długo gotować słoiki z mięsem, żeby można je było długo przechowywać?
Zastosuj tyndalizację, czyli trzy pasteryzacje co 24 h: słoik 0,5 l gotuj 60, 40 i 30 min, litrowy 90, 60 i 45 min. Po jednej pasteryzacji mięso wytrzyma w chłodzie około miesiąca, po trzech ponad pół roku.
Ile gotować słoiki, czyli weki, w garnku?
Małe słoiki z owocami lub kompotem zwykle 15-20 min od zagotowania wody, duże 25-30 min. Mięso i pasztet wymagają 60-90 min i powtórzenia pasteryzacji.
Ile gotować kompot z truskawek?
W garnku wystarczy 5-10 min od zagotowania, dłużej truskawki się rozpadną i zmętnią kompot. Z mrożonych truskawek licz czas od ponownego zawrzenia, a kompot w słoikach pasteryzuj 15-20 min.
Ile gotować truskawki na dżem?
Tradycyjny dżem smaż na małym ogniu kilka godzin, najlepiej po około godzinie dziennie przez 3 dni. Z cukrem żelującym wystarczy zwykle 3-4 min gotowania.
Ile gotować szczaw ze słoika w zupie?
Tylko 2-3 min od chwili, gdy zupa znów zawrze. Liście są już miękkie, a dłuższe gotowanie niszczy witaminę C.
Ile gotować syrop z mniszka?
Kwiaty zalej wodą, zagotuj i zostaw na kilka godzin albo na noc. Przecedzony wywar z cukrem odparowuj na małym ogniu od około 1 do 3 h, pamiętając, że po ostygnięciu syrop jeszcze zgęstnieje.
Ile gotować wiśnie na sok?
W sokowniku pierwszy sok pojawia się po około 20 min, a zlewa się go po mniej więcej godzinie. Jeśli nie napełnisz butelek gorącym sokiem do pełna, pasteryzuj je 10-20 min w 85°C.
